{"id":6630,"date":"2024-09-14T00:46:59","date_gmt":"2024-09-13T21:46:59","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=6630"},"modified":"2024-09-22T15:01:39","modified_gmt":"2024-09-22T12:01:39","slug":"trump-mi-harris-mi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=6630","title":{"rendered":"Trump m\u0131 Harris mi? 2"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\"><strong>\u0130kinci B\u00f6l\u00fcm<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eu halde, Kas\u0131m ay\u0131ndaki se\u00e7im \u00f6ncesinde Demokrat Parti&#8217;deki &#8220;\u0130lericiler&#8221; denilen, Avrupa&#8217;daki sosyal-demokratlar\u0131n muadili olarak g\u00f6r\u00fclebilecek kanat etkisizle\u015ftirilmi\u015f, hatta Bernie Sanders gibi bir\u00e7ok \u00f6nemli fig\u00fcr\u00fc saf d\u0131\u015f\u0131 edilmi\u015ftir. Bu grubun epeydir parti politikalar\u0131 \u00fczerinde bir etkisi kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu bak\u0131mdan, partide bir b\u00f6l\u00fcnmeden de\u011fil, ama partiye egemen olan elitlerin, Biden ya da Harris olsun, ba\u015fkan aday\u0131 etraf\u0131nda kenetlendikleri bir durum vard\u0131r. Yani s\u00f6z konusu bu elitler i\u00e7in Biden ve Harris, Sanders gibi,  farkl\u0131, ayk\u0131r\u0131 bir siyasal \u00e7izgiyi temsil etmiyorlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Biden ve Harris tercihleriyle ilgili tart\u0131\u015fma, daha \u00e7ok iki aday\u0131n yetenek ve kapasiteleriyle ili\u015fkilidir. \u00d6yleyse, Demokrat Parti&#8217;nin aday\u0131  etraf\u0131nda &#8220;tek v\u00fccut&#8221; oldu\u011funu s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gelgelelim, ayn\u0131 \u015feyi Cumhuriyet\u00e7i Parti i\u00e7in s\u00f6yleyemeyiz. Daha Trump aday olaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamadan \u00f6nce partinin en \u00fcst d\u00fczeydeki elitleri itirazlar\u0131n\u0131 y\u00fckselttiler. Trump&#8217;\u0131n, Cumhuriyet\u00e7i Parti&#8217;nin bilindik siyasetini de\u011fil, o siyasetten sap\u0131\u015f\u0131 temsi etti\u011fini iddia ettiler. Parti ad\u0131na adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmeyeceklerini, aday oldu\u011fu takdirde  ba\u015fkan olmas\u0131 i\u00e7in oy vermeyeceklerini, hatta rakip partinin aday\u0131n\u0131 destekleyeceklerini a\u00e7\u0131k\u00e7a ilan ettiler. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump&#8217;\u0131n ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131s\u0131 Mark Pence, Trump taraf\u0131ndan Ulusal G\u00fcvenlik Dan\u0131\u015fman\u0131 olarak atand\u0131ktan bir s\u00fcre sonra yine Trump taraf\u0131ndan g\u00f6revden al\u0131nan, ABD &#8220;establishment&#8221; \u0131n\u0131n  \u00f6nde gelen \u015fahinlerinden John Bolton (Venez\u00fcela&#8217;da ve 2019&#8217;da, Bolivya&#8217;daki darbe giri\u015fimlerini planlam\u0131\u015f, Kas\u0131m S\u00fcleymani suikastini organize etmi\u015f, \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 daha sert bir ku\u015fatma stratejisi izlenmesini telkin etmi\u015fti), Trump&#8217;\u0131n  Pentagon&#8217;un ba\u015f\u0131na genelkurmay ba\u015fkan\u0131 olarak atam\u0131\u015f oldu\u011fu emekli general Mark Milley, Trump&#8217;\u0131n savunma bakan\u0131 Mark Esper,  (Trump&#8217;a kar\u015f\u0131 giri\u015filen suikast sonras\u0131 k\u0131smen tavr\u0131n\u0131 yumu\u015fatm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcnse de) Trump&#8217;\u0131n d\u0131\u015f bakan\u0131 Pompeo, dahas\u0131, &#8220;\u015fahinler \u015fahini&#8221;, BOP&#8217;un ve \u00f6ncesinde ABD ve d\u00fcnyada yarat\u0131lan ter\u00f6r havas\u0131n\u0131n mimarlar\u0131ndan, El Kaide ve I\u015e\u0130D gibi cihat\u00e7\u0131 ter\u00f6r \u00f6rg\u00fctlerinin olu\u015fturulmas\u0131nda \u00f6nemli rol \u00fcstlenmi\u015f Dick Cheney dahil &#8220;kovboy elitler&#8221; bir biri ard\u0131na Trump&#8217;\u0131 desteklemeyeceklerini, Harris&#8217;in kazanmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015facaklar\u0131n\u0131 ilan ettiler. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u0131sacas\u0131, Cumhuriyet\u00e7i Parti&#8217;de, Demokrat Parti&#8217;de oldu\u011fu gibi, bir  &#8220;tek v\u00fccut&#8221; hali yok. Tersine, derin bir yar\u0131lma var. Ancak, Trump&#8217;\u0131n geni\u015f  halk kesimlerinin deste\u011fine sahip  oldu\u011fu da a\u00e7\u0131k. Partinin halktan onun kadar destek alabilecek bir aday \u00e7\u0131kartmas\u0131 olanakl\u0131 olsayd\u0131, muhtemelen Trump aday yap\u0131lmazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump&#8217;\u0131n ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 d\u00f6neminde pandeminin ba\u015flamas\u0131 ve yay\u0131lmas\u0131, sermaye s\u0131n\u0131f\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda, g\u00f6rece b\u00fcy\u00fck olmayan, orta ve k\u00fc\u00e7\u00fck sermaye gruplar\u0131n\u0131n, \u00f6rnekse imalat ve perakende sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn, b\u00fcy\u00fck zarar g\u00f6rmesine neden oldu. Trump&#8217;\u0131n kaybetmesinde pandeminin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 sorunlar ve onlarla m\u00fccadelede g\u00f6sterilen beceriksizlikler etkili oldu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump, ilk ba\u015fkanl\u0131k d\u00f6neminde, d\u0131\u015f politikada vaat ettiklerinin bir \u00e7o\u011funu yapamad\u0131.  Ancak yeni bir sava\u015f da ba\u015flatmad\u0131. Ortado\u011fu, Afganistan gibi yerlerdeki ABD askerlerini kademeli olarak \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131. NATO&#8217;nun geni\u015flemesi konusunda hevesk\u00e2r davranmad\u0131. NATO&#8217;nun finansman\u0131 konusunda AB \u00fclkelerinin katk\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rmalar\u0131n\u0131 talep etti. Rusya ve K.Kore ile iyi ili\u015fkiler kurmak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Belli bir \u00f6l\u00e7\u00fcde ba\u015far\u0131l\u0131 da oldu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bununla birlikte, \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131k &#8220;containment&#8221; politikas\u0131n\u0131 en kararl\u0131 bi\u00e7imde o ba\u015flatt\u0131. \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 bir t\u00fcr ticari  sava\u015f y\u00fcr\u00fctt\u00fc. \u00c7in&#8217;e yapt\u0131\u011f\u0131 kadar olmasa da, AB \u00fclkelerine, ama \u00f6zellikle Almanya&#8217;ya kar\u015f\u0131 da korumac\u0131 ekonomik \u00f6nlemler ald\u0131. Ortado\u011fu&#8217;da \u0130srail&#8217;i a\u00e7\u0131k\u00e7a ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde destekledi. \u0130ran&#8217;la, Bolton&#8217;un S\u00fcleymani oldu bittisine kadar, s\u00fcrt\u00fc\u015fmekten ka\u00e7\u0131nd\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130\u015fin ilgin\u00e7 taraf\u0131, Demokratlar, Trump&#8217;\u0131n ba\u015fkan se\u00e7ildi\u011fi se\u00e7im kampanyalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda onun bu d\u0131\u015f politika program\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmalar\u0131na ra\u011fmen kendileri y\u00f6netime geldiklerinde asker \u00e7ekme konusunda, \u0130srail&#8217;in sald\u0131rgan davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n desteklenmesinde, \u00f6zellikle de, \u00c7in&#8217;in ku\u015fat\u0131lmas\u0131 stratejisinin uygulanmas\u0131nda Trump&#8217;tan daha ileri gittiler (Hat\u0131rlanaca\u011f\u0131 gibi, onlar \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 &#8220;containment&#8221; de\u011fil, &#8220;engagement&#8221; \u0131n politikalar\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 vaat etmi\u015flerdi) .<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ktidar olunca, iktidara gelen, kendisini her zaman  farkl\u0131 nesnel ko\u015fullar i\u00e7inde bulmuyor. Hatta \u00e7o\u011fu zaman, kendi se\u00e7ti\u011fi ekibiyle i\u015fe ba\u015flasa da, \u00e7ok ge\u00e7meden, farkl\u0131 \u00f6znel ko\u015fullar i\u00e7inde oldu\u011funu idrak ediyor. Bu bak\u0131mdan, b\u00f6yle durumlarda, genellikle s\u00f6ylenen, &#8220;h\u00fck\u00fcmet  iktidar olunca devleti tan\u0131d\u0131&#8221; yerine, devlete y\u00f6n veren, onun akl\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131nda, uygulanmas\u0131nda rol oynayan \u00f6znelerin g\u00fcc\u00fcn\u00fc kavrad\u0131 demek daha isabetli olur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vaktiyle Trump&#8217;\u0131n \u00f6v\u00fcn\u00e7le takdim ederek g\u00f6reve getirdi\u011fi yukar\u0131da ad\u0131 ge\u00e7en fig\u00fcrlerin Trump&#8217;a kar\u015f\u0131 ald\u0131klar\u0131 bug\u00fcnk\u00fc tavr\u0131, onlar\u0131n s\u00f6z konusu devlet anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131nda ve i\u015flemesinde ta kariyerlerinin ba\u015f\u0131ndan itibaren ald\u0131klar\u0131 rollerle ili\u015fkilendirmek do\u011fru olur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trump kazand\u0131\u011f\u0131 takdirde, elbette ge\u00e7mi\u015f deneyimini dikkate alacakt\u0131r. Ancak, bir \u00e7ok politika bilimcisinin hakl\u0131 olarak vurgulad\u0131klar\u0131 gibi, yine iktidar\u0131n &#8220;\u00f6znel ko\u015fullar\u0131&#8221; s\u00f6z konusu oldu\u011funda, hareket alan\u0131 \u00f6ncekinden daha geni\u015f olmayacakt\u0131r. \u00d6zellikle i\u00e7inde bulunulan uluslararas\u0131 konjonkt\u00fcrde. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu bak\u0131mdan, ne kadar Rusya konusunda, bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l konu\u015fmalar yapsa da, bu saatten sonra Ukrayna sorununu, ABD&#8217;nin ve Rusya&#8217;n\u0131n beklentilerini kar\u015f\u0131layacak bi\u00e7imde \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturmas\u0131 olanakl\u0131 de\u011fildir. \u00c7ok \u00e7ok ate\u015fkesler temin edebilir. Sava\u015f halinde, Avrupa&#8217;y\u0131 ve Japonya&#8217;y\u0131 i\u015fin i\u00e7ine daha fazla iter. ABD&#8217;nin \u00fczerindeki, bu sava\u015ftan kaynaklanan, parasal bask\u0131y\u0131, Avrupa ve Japonya&#8217;n\u0131n paylar\u0131n\u0131 art\u0131rarak azaltabilir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rusya&#8217;n\u0131n bu sava\u015ftaki ana hedefleri, K\u0131r\u0131m ve  malum d\u00f6rt oblastt\u0131r. Yani Ukrayna&#8217;n\u0131n do\u011fusudur. Bunlardan taviz veremez. O co\u011frafyay\u0131 tarihsel olarak Rusya&#8217;dan ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmek Ruslar a\u00e7\u0131s\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Rusya i\u00e7in varolu\u015fsald\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sonra, hat\u0131rlayal\u0131m, Rusya&#8217;ya tarihi boyunca Bat\u0131&#8217;dan gelen askeri sald\u0131r\u0131lar\u0131n girizg\u00e2h i\u015flevi g\u00f6ren co\u011frafyas\u0131 da buras\u0131d\u0131r (Ukrayna, K\u0131r\u0131m, Belorusya). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunun i\u00e7indir ki, Rusya  jeo-ekonomi-politik tarihini iyi bilen bat\u0131l\u0131 uzmanlar, Rusya&#8217;n\u0131n bu co\u011frafyadan feragat etmemek i\u00e7in n\u00fckleer silaha ba\u015fvurmaktan ka\u00e7\u0131nmayaca\u011f\u0131 konusunda s\u00fcrekli uyar\u0131da bulunuyorlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir de, bu sava\u015f\u0131 2.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;ndaki Nazi Almanyas\u0131 ve SSCB sava\u015f\u0131 gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmemek gerekir. Rusya&#8217;n\u0131n gayesi, Ukrayna&#8217;y\u0131 fethedip, kesin bir yenilgiye u\u011fratmak de\u011fildir. SSCB \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re, tarihsel olarak kendisine ait oldu\u011fu halde idari olarak Sovyet Devrim&#8217;inden sonra olu\u015fturulan Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti&#8217;ne dahil edilmi\u015f tarihsel-toplumsal co\u011frafyas\u0131n\u0131 yeniden elde etmektir. Bunu zaten Rus y\u00f6neticiler de ifade ediyorlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6te yandan, Ukrayna&#8217;n\u0131n bunlardan feragat etmeyi kabullenmesi, Nato \u00fcyeleri aras\u0131nda, ABD&#8217;ye ve NATO&#8217;ya olan inanc\u0131 zedeler. M\u00fcttefikleri aras\u0131nda ABD&#8217;nin boyun e\u011fdikleri &#8220;liberal hegemonyas\u0131&#8221;n\u0131 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r hale getirir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yine de, Trump&#8217;\u0131n, en az\u0131ndan, Nato&#8217;nun geni\u015flemesi i\u00e7in istekli davranmayarak, Ukrayna&#8217;y\u0131 son zamanlarda Biden y\u00f6netimin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, Rusya topraklar\u0131n\u0131 vurmas\u0131 i\u00e7in ittirmeye s\u0131cak bakmayaca\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Dahas\u0131, Ukrayna&#8217;n\u0131n giderek artaca\u011f\u0131 izlenimi edinilen bar\u0131\u015f masas\u0131 kurulmas\u0131 talebine ye\u015fil \u0131\u015f\u0131k yakabilir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yeri gelmi\u015fken, Ukrayna&#8217;y\u0131 Kursk&#8217;u i\u015fgal etmesi i\u00e7in y\u00f6nlendirmek (ink\u00e2r edilse de, kesinlikle bir Nato karar\u0131yla olmu\u015ftur), son derece ahmak\u00e7ayd\u0131. Ukrayna&#8217;n\u0131n, hava \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, silah \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, insan g\u00fcc\u00fc \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc bariz olan bir askeri g\u00fcce kar\u015f\u0131 b\u00f6yle bir harekata giri\u015fmesinin askeri a\u00e7\u0131dan izah\u0131 yoktur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Medyadan izledi\u011fim kadar\u0131yla, Ukrayna ordusu, Do\u011fu&#8217;daki en se\u00e7me on bin civar\u0131nda sava\u015f\u00e7\u0131 ve Bat\u0131&#8217;n\u0131n kendisine verdi\u011fi b\u00fcy\u00fck miktardaki en geli\u015fmi\u015f silahlarla  bu harekata giri\u015fmi\u015f, sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n yar\u0131s\u0131na yak\u0131n\u0131, silahlar\u0131n da tamam\u0131na yak\u0131n\u0131  Rus savunmas\u0131 taraf\u0131ndan imha edilmi\u015ftir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu arada, bu sald\u0131r\u0131 i\u00e7in \u00e7ok say\u0131da se\u00e7me sava\u015f\u00e7\u0131n\u0131n  ve b\u00fcy\u00fck miktarlarda geli\u015fmi\u015f silah\u0131n Do\u011fu&#8217;dan \u00e7ekilmesi, ABD&#8217;li askeri uzmanlara g\u00f6re, Rus ordusunun kontrol etti\u011fi alanlarda g\u00f6rece rahatlamas\u0131n\u0131 temin edecektir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ayr\u0131ca, Kursk sembolik olarak 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n sonucunun, 1943&#8217;de, fiilen belli oldu\u011fu o uzun ve \u015fiddetli muharebelerin cereyan etti\u011fi yerdir. Ukrayna ordusunun, Kursk&#8217;un, insan yerle\u015fiminin seyrek oldu\u011fu  bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne sald\u0131rmas\u0131, sava\u015f\u0131 sadece Ukrayna&#8217;n\u0131n do\u011fusunda, g\u00f6rece r\u00f6lanti halinde s\u00fcrd\u00fcren Rusya&#8217;n\u0131n silkelenmesine neden olmu\u015ftur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Art\u0131k Ukrayna&#8217;n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcnde ve Avrupa&#8217;daki m\u00fcttefikleri  \u00fczerindeki Rusya bask\u0131s\u0131n\u0131n artaca\u011f\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir. Ukrayna&#8217;n\u0131n bu t\u00fcr sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n s\u00fcrmesi halinde Rusya&#8217;n\u0131n Ukrayna&#8217;n\u0131n sadece do\u011fusunu de\u011fil, b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc,  ve bu arada Avrupa&#8217;daki NATO \u00fcyesi m\u00fcttefiklerini de vurmas\u0131 s\u00fcrpriz olmayacakt\u0131r. Trump&#8217;\u0131n kazanmas\u0131 halinde muhtemelen i\u015fin buraya varmas\u0131na izin verilmez. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bununla birlikte, kimsenin Trump kazand\u0131\u011f\u0131nda, Ukrayna&#8217;da durumun sava\u015f \u00f6ncesindeki haline d\u00f6nece\u011fini beklememesi gerekir. Kal\u0131c\u0131 bir bar\u0131\u015f\u0131 \u00f6ng\u00f6rmek de  isabetli olmaz.  En iyi durumda, sorunlar dondurulur. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6te yandan, Trump&#8217;\u0131n \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 tavr\u0131 da de\u011fi\u015fmeyecektir. Zaten Trump y\u00f6netimi \u00c7in&#8217;in, ABD hegemonyas\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan,  en \u00f6nemli ve en tehlikeli rakip oldu\u011funu resmen kabul ederek ona kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fman muamelesi yapan somut bir stratejiyi ilk kez a\u00e7\u0131k, kararl\u0131 politikalar halinde uygulayan ilk Amerikan y\u00f6netimiydi. Trump, o zaman (2017 y\u0131l\u0131nda), ger\u00e7ek\u00e7i bir de\u011ferlendirme yaparak, 1991&#8217;den itibaren olu\u015fan &#8220;tek kutuplu&#8221; (ara) d\u00fcnya d\u00fczeninin, \u00c7in&#8217;in kat etti\u011fi mesafe sonras\u0131nda sona erdi\u011fini resmen kabul etti. Derhal \u00c7in&#8217;i \u00e7evreleme (&#8220;containment&#8221;) politikas\u0131n\u0131 uygulamaya soktu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6ncesinde de zaten, bilindi\u011fi gibi,  ABD hegemonyas\u0131n\u0131n s\u00fcrekli gerilemesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, en az\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir bir erimde,  \u00c7in&#8217;in art\u0131k \u00f6nlenemez bir y\u00fckseli\u015f i\u00e7inde olaca\u011f\u0131 saptanm\u0131\u015ft\u0131. Bu arada, \u00c7in&#8217;in ekonomik ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7ok ge\u00e7meden askeri alanda da g\u00f6sterebilece\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7in&#8217;in askeri g\u00fcc\u00fcn\u00fc art\u0131rmas\u0131,  \u00e7o\u011fu \u00c7in&#8217;le etkin ekonomik ba\u011flara sahip, \u00c7inli az\u0131nl\u0131k n\u00fcfus bar\u0131nd\u0131ran \u00fclkeler ba\u015fta olmak \u00fczere, b\u00f6lgesindeki \u00fclkeler \u00fczerinde denetim kurmas\u0131na yol a\u00e7ar. Bunu tahmin etmek zor de\u011fil.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ABD \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde \u00c7in&#8217;e kar\u015f\u0131 t\u00fcm kozlar\u0131n\u0131 oyanamak isteyecektir. Trump bu bak\u0131mdan daha kararl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 ilan etti. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ABD tek ba\u015f\u0131na veya sadece (i\u015fler sarpa sard\u0131k\u00e7a ne kadar ABD&#8217;ye itaat edece\u011fi tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r olan) Japonya&#8217;n\u0131n deste\u011fiyle \u00c7in&#8217;le u\u011fra\u015famaz.  Orada en kritik \u00f6neme sahip \u00fclke Hindistan&#8217;d\u0131r. Hindistan&#8217;\u0131n da, t\u0131pk\u0131 \u00c7in gibi, b\u00f6lgesinde ekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel ba\u011flarla ba\u011flant\u0131l\u0131 ve \u00fczerinde etkili oldu\u011fu bir n\u00fcfus derinli\u011fi vard\u0131r (Nepal,Bhutan, Banglade\u015f, Sri Lanka gibi). Hindistan&#8217;la ittifak, ABD&#8217;nin, \u00c7in i\u00e7in \u00e7ok hassas bir co\u011frafyada yer alan,  s\u00f6z konusu derinlikten de istifade etmesi anlam\u0131na gelecektir. \u00d6te yandan, \u00c7in ve Hindistan aras\u0131nda, Himalayalar b\u00f6lgesindeki, iki \u00fclke aras\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fmalara neden olan, s\u0131n\u0131r sorunlar\u0131, bu iki \u00fclke aras\u0131nda bir yak\u0131nla\u015fmaya bug\u00fcne kadar olanak tan\u0131mad\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hindistan&#8217;\u0131 m\u00fcttefik olarak kazanmak i\u00e7in de Rusya \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00c7in&#8217;le birlikte, b\u00fcy\u00fck, ve ayn\u0131 zamanda, hem yak\u0131n bir hammade kayna\u011f\u0131 hem de Hint mallar\u0131 i\u00e7in pazar olan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir b\u00f6lge \u00fclkesi olarak Rusya&#8217;y\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131na almas\u0131, Hindistan&#8217;\u0131n \u00c7in kar\u015f\u0131s\u0131nda zay\u0131f d\u00fc\u015fmesi anlam\u0131na gelir. \u00c7in&#8217;den sonra Rusya&#8217;y\u0131 da ABD lehine d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131rmak, Hindistan&#8217;\u0131n istikrar\u0131n\u0131 \u00e7ok olumsuz etkiler. Yani ABD ile aras\u0131 iyi bir Rusya, ABD i\u00e7in (e\u011fer deyim uygunsa) Hindistan&#8217;\u0131n  anahtar\u0131 gibi bir i\u015flev g\u00f6rebilir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son olarak, Trump&#8217;\u0131n Ortado\u011fu konusundaki siyasal vaadiyle Demokrat Harris&#8217;in ayn\u0131 konudaki vaadi aras\u0131nda anlaml\u0131 bir fark yoktur. Dahas\u0131, iki taraf aras\u0131nda, \u0130srail&#8217;e destek bak\u0131m\u0131ndan, adeta bir yar\u0131\u015fma vard\u0131r. Yine de, Demokratlar\u0131n \u0130srail&#8217;in kontrol\u00fc konusunda  Trump&#8217;a g\u00f6re daha istekli davranacaklar\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmek yanl\u0131\u015f olmaz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kamala Harris&#8217;i yaz\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm\u00fcne b\u0131rakal\u0131m. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130kinci B\u00f6l\u00fcm \u015eu halde, Kas\u0131m ay\u0131ndaki se\u00e7im \u00f6ncesinde Demokrat Parti&#8217;deki &#8220;\u0130lericiler&#8221; denilen, Avrupa&#8217;daki sosyal-demokratlar\u0131n muadili olarak g\u00f6r\u00fclebilecek kanat etkisizle\u015ftirilmi\u015f, hatta Bernie Sanders gibi bir\u00e7ok \u00f6nemli fig\u00fcr\u00fc saf d\u0131\u015f\u0131 edilmi\u015ftir. Bu grubun epeydir parti politikalar\u0131 \u00fczerinde bir etkisi kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu bak\u0131mdan, &hellip; <a href=\"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=6630\">Okumaya devam et <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-6630","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6630","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6630"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6630\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6630"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6630"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6630"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}