{"id":5984,"date":"2024-07-05T08:58:39","date_gmt":"2024-07-05T05:58:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5984"},"modified":"2024-07-28T08:15:15","modified_gmt":"2024-07-28T05:15:15","slug":"siginmaci-ve-gocmen-isciler-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5984","title":{"rendered":"S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar ve g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7iler sorunu 2"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6ncelikle modern g\u00f6\u00e7 olgusunun kapitalizmin i\u015fleyi\u015finin, kapitalist birikim yasas\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir sonucu oldu\u011funu, &#8220;yedek emek-g\u00fcc\u00fc ordusu&#8221; ve dolay\u0131s\u0131yla g\u00f6\u00e7ler olmadan kapitalizmin y\u00fcr\u00fcmeyece\u011fini, kendisini geni\u015fletemeyece\u011fini (1); g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fcnse,  kapitalizmin emperyalist a\u015famas\u0131nda, \u00f6zellikle son otuz k\u00fcs\u00fcr y\u0131l i\u00e7inde yapt\u0131\u011f\u0131 (askeri boyutuyla da),  jeo-ekonomi-politik hamlelerin ona k\u00fcresel \u00e7apta yeni bir ivme kazand\u0131rm\u0131\u015f olmas\u0131yla ili\u015fkili oldu\u011funu tekrar edeyim. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu yaz\u0131n\u0131n ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Marx&#8217;\u0131n Kapitalin 25.B\u00f6l\u00fcm\u00fc&#8217;n\u00fcn esasen, sermaye birikiminin genel yasas\u0131 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, (n\u00fcfus sorunu etraf\u0131nda) bu g\u00f6\u00e7 konusunu da ele ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131m (2). <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdiki duruma gelince, emperyalistlerin &#8220;b\u00fcy\u00fck ortado\u011fu&#8221; olarak tabir ettikleri alanda 1990&#8217;da ba\u015flatt\u0131klar\u0131 operasyon, T\u00fcrk devletinin yay\u0131lmac\u0131 heveslerle ona verdi\u011fi lojistik destek, operasyon alanlar\u0131nda ma\u011fdur edilecek kitlelerin T\u00fcrkiye&#8217;de bar\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 da i\u00e7eriyordu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yani operasyon b\u00f6lgesindeki halk k\u0131smen emperyalist i\u015fgal ve m\u00fcdahaleleri me\u015frula\u015ft\u0131rmak i\u00e7in emperyalistler ve onlar\u0131n lojistik ma\u015fas\u0131 gibi i\u015flev g\u00f6ren devletler taraf\u0131ndan organize bir bi\u00e7imde, zorla ya da \u00e7e\u015fitli vaatlerle ikna edilerek g\u00f6\u00e7 ettirildi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye&#8217;ye g\u00f6\u00e7\u00fcn b\u00f6yle bir siyasal i\u00e7eri\u011fi var. \u00d6ncelikle bunu kabul etmek gerekiyor. Bu g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131n\u0131n sonradan \u015fu ya da bu \u00f6l\u00e7\u00fcde kontrolden \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131, g\u00f6\u00e7 edenlere mal edilemez. Bu i\u015fe emperyalistlerle birlikte kalk\u0131\u015fanlar\u0131n sorumlulu\u011fu ya da sorumsuzlu\u011fu ile alakal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Seksenlerdeki \u0130ran-Irak Sava\u015f\u0131&#8217;n\u0131n bu iki \u00fclkede yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ekonomik ve sosyal  tahribat, Irak&#8217;taki siyasal istikrars\u0131zl\u0131k ve onun yol verdi\u011fi politik \u015fiddet ortam\u0131, doksanl\u0131 y\u0131llarda, Sovyet Blo\u011fu&#8217;nun \u00e7\u00f6kertimesi, sonras\u0131ndaki neo-liberal &#8220;\u015fok terapi&#8221;ler, K\u00f6rfez Sava\u015f\u0131 ve Yugoslavya&#8217;n\u0131n par\u00e7alanmas\u0131, 2001&#8217;de a\u00e7\u0131k\u00e7a ilan edilen Afganistan ve NATO sava\u015f\u0131, s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131, m\u00fclteci ya da g\u00f6\u00e7 sorunlar\u0131 olarak adland\u0131r\u0131lan vakalar\u0131n  tetiklenmesini sa\u011flad\u0131lar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yani bu sorunlar emperyalistlerin ve ma\u015fas\u0131 T\u00fcrk devletinin  2011&#8217;de dolayl\u0131 olarak Suriye&#8217;ye m\u00fcdahalesinden \u00f6nce ba\u015f g\u00f6stermi\u015fti.  Mesela, \u0130ran-Irak sava\u015f\u0131, bir anda Suriye&#8217;ye iki milyona yak\u0131n Irakl\u0131 m\u00fcltecinin g\u00f6\u00e7mesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. O zaman Suriye n\u00fcfusu 17 milyon civar\u0131ndayd\u0131. Ekonomisi \u00e7\u00f6kt\u00fc. Zaten o ko\u015fullar alt\u0131nda neo-liberal politikalar izlenmek istendi. Yani g\u00f6\u00e7 ya da s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ak\u0131n\u0131 sadece T\u00fcrkiye&#8217;nin sorunu de\u011fildir. Bunu akl\u0131m\u0131zda tutal\u0131m. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6te yandan, Suriye&#8217;ye m\u00fcdahale plan\u0131 T\u00fcrkiye&#8217;ye do\u011fru bir s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ya da g\u00f6\u00e7 ak\u0131n\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc zaten. Oyunun kurgusu i\u00e7inde yer al\u0131yordu yani. Ancak kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 direni\u015f dolay\u0131s\u0131yla i\u015fler emperyalistlerin \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc gibi gitmeyince, planlar\u0131 ellerinde patlad\u0131. Durumu kurtarmak i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 hamlelerse, bilindi\u011fi gibi, daha da batmalar\u0131na yol a\u00e7t\u0131. ABD&#8217;nin en hevesli b\u00f6lge vasal\u0131 olarak T\u00fcrk devleti haliyle en b\u00fcy\u00fck zarar\u0131 g\u00f6recekti. \u00d6yle de oldu, ancak hen\u00fcz bu s\u00fcre\u00e7 tamamlanmad\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">An itibariyle, kaz\u0131lmas\u0131na canla ba\u015fla katk\u0131 vermi\u015f oldu\u011fu kuyuya d\u00fc\u015fen T\u00fcrkiye, \u00e7ok karma\u015f\u0131k ve daha a\u011f\u0131r bedeller \u00f6demesine yol a\u00e7abilecek bir siyasal ate\u015f \u00e7emberinin ortas\u0131nda bulunuyor. Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonu \u00f6telemek i\u00e7in emperyalizme direnen Suriye halk\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda gerileyen, ka\u00e7an emperyalist-siyonist cihat\u00e7\u0131 ma\u015falardan olu\u015fturdu\u011fu derme \u00e7atma bir orduyla Suriye devleti ve T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131r\u0131 aras\u0131nda s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalm\u0131\u015f bir halde bekliyor. Ne yapaca\u011f\u0131n\u0131, dahas\u0131, ne yapmak istedi\u011fini de bilmiyor.  \u00d6yle bekliyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bulundu\u011fu yer itibar\u0131yla bu bekleyi\u015fi, T\u00fcrkiye ve Suriye aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131r\u0131n k\u0131smen silinmesini sa\u011flad\u0131. T\u00fcrk devletinin kontrol\u00fcnde olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclen bir tampon b\u00f6lge olu\u015fmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn \u00fclkemizdeki Suriyeli g\u00f6\u00e7\u00fc Suriye devletinin iradesinden kaynaklanm\u0131yor. T\u00fcrkiye devletinin iradesinden ve halen devam eden tercih edilmi\u015f \u00e7aresizli\u011finden kaynaklan\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Buraya kadar Suriyeli g\u00f6\u00e7\u00fc denen olgunun nedenlerine de\u011findim. Ancak T\u00fcrkiye&#8217;ye g\u00f6\u00e7 ya da s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 ak\u0131n\u0131 ba\u015fta eski T\u00fcrki Sovyet cumhuriyetleri olmak \u00fczere ba\u015fka kaynak \u00fclkelerden de geliyor. Irak&#8217;tan, Afganistan&#8217;dan, \u0130ran&#8217;dan mesela. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdi T\u00fcrk fa\u015fistleri, \u00f6zellikle de,  &#8220;ka\u00e7ak&#8221; \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 da bahane ederek \u00e7o\u011funlu\u011fu Arap k\u00f6kenli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131, kendilerinden beklendi\u011fi gibi, \u0131rk\u00e7\u0131 bir s\u00f6ylemle g\u00fcndeme getirirken, Arap k\u00f6kenli olanlara nazaran daha \u00e7e\u015fitli i\u015f kollar\u0131nda &#8220;ka\u00e7ak&#8221; \u00e7al\u0131\u015fan T\u00fcrk soylu &#8220;kanda\u015f&#8221; s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lardan s\u00f6z etmiyorlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc onlarla bir sorunlar\u0131 yok. Onlar T\u00fcrk \u0131rk\u0131ndan, yani Araplardan daha y\u00fcksek bir \u0131rk\u0131n mensuplar\u0131. Yani \u015fikayet\u00e7i olduklar\u0131 genel olarak s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar ya da &#8220;ka\u00e7ak i\u015f\u00e7iler&#8221; de\u011fil, bunlar\u0131n &#8220;T\u00fcrk kan\u0131&#8221; ta\u015f\u0131mayanlar\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn hizmet ve \u00f6zellikle turizm sekt\u00f6r\u00fcnde, \u00f6rnekse, otel ve lokantalarda, nakliye ve kargo ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ya da lojistik sekt\u00f6r\u00fcnde \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde bu eski Sovyet cumhuriyetlerinden g\u00f6\u00e7 etmi\u015f T\u00fcrk soylu ki\u015filer istihdam ediliyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu arada unutmayal\u0131m. T\u00fcrkiye sadece g\u00f6\u00e7 ya da s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 alan bir \u00fclke de\u011fil, ayn\u0131 zamanda, Bat\u0131&#8217;ya do\u011fru g\u00f6\u00e7 veren de bir \u00fclke. Bug\u00fcn art\u0131k sadece Bat\u0131 Avrupa&#8217;da de\u011fil, Do\u011fu Avrupa&#8217;da da T\u00fcrkiye&#8217;den gitmi\u015f &#8220;g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7iler&#8221; var. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu vak&#8217;a kar\u015f\u0131s\u0131nda kom\u00fcnist tav\u0131r ne olmal\u0131? \u00d6ncelikle bunun kapitalizmin olmazsa olmazlar\u0131ndan oldu\u011funu, emperyalizmin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda, k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte, yakla\u015f\u0131k son k\u0131rk y\u0131lda ivme kazanm\u0131\u015f ve halen s\u00fcrmekte olan dinamik bir s\u00fcre\u00e7 oldu\u011funu g\u00f6rece\u011fiz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Keyfi yerinde olan insan g\u00f6\u00e7 etmez. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kapitalist de olsalar &#8220;sosyal devlet&#8221; anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 uygulayan \u00e7o\u011fu devletin, Sovyet Blo\u011fu&#8217;nun \u00e7\u00f6kertilmesiyle, emperyalistler taraf\u0131ndan k\u00fcresel \u00e7apta b\u00fct\u00fcn \u00fclkelere empoze edilen neo-liberal uygulamalar y\u00fcz\u00fcnden bu anlay\u0131\u015f\u0131 terk etmeleri, yine bu neo-liberal anlay\u0131\u015f dolay\u0131s\u0131yla empoze edilen sanayi ve tar\u0131m politikalar\u0131 sonucunda artan i\u015fsizlik, bar\u0131nma, sa\u011fl\u0131k, \u00f6\u011frenim, \u00e7evre sorunlar\u0131, k\u0131sacas\u0131 insanlar\u0131n gelecek umudunu yok eden, her g\u00fcn k\u00f6t\u00fcye giden ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 kitlesel g\u00f6\u00e7\u00fc haz\u0131rlayan nedenler. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak, bu hareketin tetiklenmesinde hegemonyac\u0131 emperyalist anlay\u0131\u015f\u0131n k\u00fcresel d\u00fczeyde uygulad\u0131\u011f\u0131 sava\u015f ve \u015fiddet politikas\u0131 \u00e7ok etkili oldu. Halen  b\u00f6lgemizde, \u00f6zellikle Ukrayna&#8217;da tan\u0131k oldu\u011fumuz gibi, etkili olmaya devam ediyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu kitlesel g\u00f6\u00e7ler g\u00f6\u00e7 eden i\u00e7in  zorunluluktan kaynaklan\u0131yor. O kadar \u00f6yle ki, \u00e7oluk \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n dahi ya\u015famlar\u0131n\u0131 riske ederek bu harekete kalk\u0131\u015f\u0131yorlar. Bu g\u00f6\u00e7ler daha adil, e\u015fitlik\u00e7i yani kamucu bir d\u00fcnya d\u00fczeni kuruluncaya kadar, dalgalar halinde s\u00fcrecektir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn bunun k\u0131s\u0131tlanmas\u0131 de\u011fil, planl\u0131 halde, ekonomik ve co\u011frafi e\u015fitli\u011fi esas alacak bi\u00e7imde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi tart\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Kom\u00fcnistler g\u00f6\u00e7lerin engellenmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmal\u0131d\u0131rlar. Bunun sorumlusu kapitalizmdir ve bu sorunu \u00fcretmeye devam edecektir. \u00c7\u00f6z\u00fcm olarak da, gaz almak , toplumu siyaseten daha da ilkel bir seviyeye \u00e7ekmek anlam\u0131nda,  milliyet\u00e7i, \u0131rk\u00e7\u0131 tepkilerin zincirlerinden bo\u015falmas\u0131n\u0131 tercih edecektir.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnyan\u0131n \u00e7o\u011fu \u00fclkesinde sendikal yap\u0131lar \u00e7\u00f6kertildi veya zay\u0131flat\u0131ld\u0131. \u015eimdi i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 siyaseti bu yap\u0131lar\u0131n yeniden g\u00fc\u00e7lenmesi i\u00e7in g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7i dinami\u011fini de kullanarak hareket ge\u00e7melidir. Emek \u00f6rg\u00fctleri, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 partileri art\u0131k g\u00f6\u00e7men n\u00fcfusa dayanmadan, hele ona kar\u015f\u0131 tav\u0131r alarak g\u00fc\u00e7 kazanamazlar. Sosyalizm bu g\u00f6\u00e7men n\u00fcfusun kat\u0131l\u0131m\u0131 olmadan ne ulusal d\u00fczeyde, ne de b\u00f6lgesel \u00e7apta ger\u00e7ekle\u015ftirilemez. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu g\u00f6\u00e7 emek\u00e7i halklar\u0131 birbirlerine ba\u011flamak, aralar\u0131ndaki k\u00fclt\u00fcrel, devrimci siyasal etkile\u015fimi g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in bir olanakt\u0131r. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 partileri, emek \u00f6rg\u00fctleri teredd\u00fct etmeksizin bu aktar\u0131m\u0131 temin eden kay\u0131\u015flar gibi i\u015flev g\u00f6rmeye \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131rlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6te yandan \u015funu da dikkatten ka\u00e7\u0131rmayal\u0131m: Art\u0131k g\u00f6\u00e7 edenler sadece toplumun en alt katmanlar\u0131n\u0131 olu\u015fturan yoksul ve yoksun kesimler de\u011fildir. Mevcut kitlesel g\u00f6\u00e7 olgusu i\u00e7inde e\u011fitimli, meslek sahibi, kalifiye insanlar\u0131n say\u0131s\u0131nda da kayda de\u011fer bir art\u0131\u015f oldu\u011fu g\u00f6zlemleniyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00fct\u00fcn bu kesimleri kucaklayacak sosyalist, dayan\u0131\u015fmac\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalara h\u0131z verilmesi laz\u0131m. &#8220;Tamam \u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fcy\u00fcz, ama salak da de\u011filiz&#8221; \u015feklinde de form\u00fcle edilen sonu\u00e7ta siyaseten \u0131rk\u00e7\u0131 fa\u015fistlerce bulu\u015facak olan k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva dar kafal\u0131l\u0131\u011f\u0131na prim veremeyiz. Pop\u00fclist ya da fa\u015fist protestocularla ayn\u0131 kulvarda yer alamay\u0131z. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnya kom\u00fcnist g\u00fc\u00e7leri genel olarak h\u00e2l\u00e2 soruna teredd\u00fctl\u00fc yakla\u015f\u0131yorlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlar\u0131n bir \u00e7o\u011fu kendilerini &#8220;se\u00e7imden se\u00e7ime&#8221; partileri haline getirdiler, bunu g\u00f6r\u00fcyoruz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7ilerle, yerle\u015fik i\u015f\u00e7ilerin birli\u011fini, birlikte sermayeye kar\u015f\u0131 direnmelerini \u00f6rg\u00fctlemek en \u00f6ncelik arz eden konudur. \u00d6yle kula\u011fa ho\u015f gelen &#8220;sol&#8221; belagatle zaman kaybetmeyelim. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunun i\u00e7in s\u0131k\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f il\u00e7elerden, onun kafelerinden \u00e7\u0131k\u0131p, g\u00f6\u00e7men, s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131 mahallelerine gitmek, onlarla \u00f6rg\u00fctsel temas kurmak \u015fartt\u0131r. Marksizm-Leninizm bir orta s\u0131n\u0131f ideolojisi de\u011fildir. Enternasyonalist i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n siyasal ve ideolojik prati\u011fidir. Kom\u00fcnizm entelekt\u00fcel olarak &#8220;parlak \u00e7ocuklar\u0131n&#8221; gevi\u015f getirdikleri ula\u015f\u0131lmaz bir &#8220;y\u00fcce fikir&#8221; de\u011fildir. Somut, reel, e\u015fitlik\u00e7i, kamucu bir toplumsal d\u00fczen olu\u015fturma prati\u011fidir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdi bizdeki &#8220;Suriyeliler&#8221; e gelelim. \u00d6ncelikle bunlar aras\u0131nda cihat\u00e7\u0131 ter\u00f6ristler, Suriye devletine kar\u015f\u0131 su\u00e7 i\u015flemi\u015f katiller, h\u0131rs\u0131zlar, ars\u0131zlar oldu\u011funu biliyoruz. Bunlar\u0131n bir \u00e7o\u011funa vatanda\u015fl\u0131k verilmi\u015f olabilece\u011fini de tahmin etmek zor de\u011fil. Bunlar\u0131n say\u0131s\u0131 devletteki kay\u0131tlarda bellidir. Bunlar\u0131n kazan\u0131mlar\u0131 yok h\u00fckm\u00fcndedir. Yarg\u0131lanmalar\u0131 i\u00e7in Suriye y\u00f6netimine iade edilmelerini talep edece\u011fiz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu su\u00e7lular d\u0131\u015f\u0131ndaki Suriyeli s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lardan kendi istekleriyle \u00fclkelerine d\u00f6nmek isteyenlere her t\u00fcrl\u00fc devlet deste\u011fi temin edilmelidir. \u00dclkelerine d\u00f6nd\u00fcklerinde orada hak kay\u0131plar\u0131na u\u011framamalar\u0131 i\u00e7in iki devlet g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcp, gere\u011fini yapmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye, Suriye halklar\u0131na kar\u015f\u0131 su\u00e7 i\u015flemi\u015f bir \u00fclke konumundad\u0131r. Suriye&#8217;ye d\u00f6nmeyi arzu edenlerin \u00fclkelerinde belli bir d\u00fczeyde ya\u015fam standard\u0131na sahip olabilmeleri i\u00e7in belli bir plan ve program dahilinde harcanmak \u00fczere T\u00fcrk devleti taraf\u0131ndan iki devletin (uluslararas\u0131 kabul edilmi\u015f \u00f6l\u00e7\u00fclere g\u00f6re) anla\u015farak saptayacaklar\u0131 bir tazminat (ayn\u00ee ve\/veya nakd\u00ee) Suriye devletine \u00f6denmelidir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunlar d\u0131\u015f\u0131nda \u00fclkemizde ya\u015fayan Suriyeli (ve di\u011fer) s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lara \u00f6nce \u00fclkeye adaptasyonlar\u0131n\u0131n etkin bir \u015fekilde sa\u011flanabilmesi i\u00e7in iki y\u0131ll\u0131k m\u00fclteci stat\u00fcs\u00fc verilmeli, sonra da yurtta\u015fl\u0131\u011fa kabul edilmeleri talep edilmelidir. Bu m\u00fclteci stat\u00fcs\u00fc s\u00fcrerken, isteyen g\u00f6\u00e7men anavatan\u0131na, oradaki haklar\u0131n\u0131 kaybetmeden geri d\u00f6nebilmelidir. T\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7 boyunca herhangi bir T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 gibi, sosyal haklara sahip olarak \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve \u00f6rg\u00fctlenme hakk\u0131 tan\u0131nmal\u0131. Ailelerine, \u00e7ocuklar\u0131na b\u00fct\u00fcn T\u00fcrk yurtta\u015flar\u0131n\u0131n sahip olduklar\u0131  sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim hak ve olanaklar\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir de, Avrupa \u00fclkelerine gitmek ii\u00e7in T\u00fcrkiye&#8217;yi bir t\u00fcr istasyon gibi kullanmak isteyerek \u00fclkemize gelmi\u015f s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar var. Onlar\u0131 engellemek i\u00e7in T\u00fcrkiye ve Avrupa Birli\u011fi aras\u0131nda yap\u0131lm\u0131\u015f antla\u015fmalar\u0131 if\u015fa edip, bu antla\u015fmalar\u0131 reddetmek gerekir. AB ile s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 g\u00f6zeten yeni bir antla\u015fma i\u00e7in AB \u00fclkelerine bask\u0131 yapmak \u015fartt\u0131r. S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar uluslararas\u0131 ili\u015fkilerde \u015fantaj olarak kullan\u0131lamazlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7 boyunca, sendikalar, di\u011fer emek \u00f6rg\u00fctlerinin etkin bir rol almas\u0131 i\u00e7in bu \u00f6rg\u00fctlerden talep y\u00fckseltilmelidir. G\u00f6\u00e7menler i\u00e7in tahsis edilmi\u015f uluslararas\u0131 yard\u0131mlar do\u011frudan g\u00f6\u00e7menler ve  onlarla dayan\u0131\u015fan, onlar\u0131n intibak\u0131n\u0131 sa\u011flamakla g\u00f6revli kamusal ya da \u00f6zerk kurum ve kurulu\u015flar aras\u0131nda adil bi\u00e7imde, uluslararas\u0131 \u015feffafl\u0131k ilkelerine uygun  ve uluslararas\u0131 denetime a\u00e7\u0131k olarak  pay edilmelidir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu &#8220;Suriyeliler&#8221; ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda s\u00f6ylediklerim, de\u011fi\u015fik \u00fclkelerden gelmi\u015f b\u00fct\u00fcn di\u011fer s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lara da ayn\u0131 \u015fekilde ve ayr\u0131ms\u0131z uygulanmal\u0131d\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdi \u00e7\u0131k\u0131p, &#8220;emperyalizm demografimizi bozuyor, n\u00fcfusumuzu kar\u0131\u015ft\u0131rarak, biz T\u00fckleri pek yak\u0131nda az\u0131nl\u0131k haline d\u00fc\u015f\u00fcrecekler&#8221; mealindeki milliyet\u00e7i saplant\u0131lardan kurtulmam\u0131z laz\u0131m. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Demografi ya da n\u00fcfus statik de\u011fil, dinamik bir kavramd\u0131r. Her tarihsel-toplumsal \u00fcretim tarz\u0131n\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc n\u00fcfus yasalar\u0131 vard\u0131r. Soyut bir n\u00fcfus yasas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 Malthus\u00e7\u00fcl\u00fc\u011fe Marksist reddiye dolay\u0131s\u0131yla biliyoruz. Hatta tarih i\u00e7inde giderek daha fazla insan m\u00fcdahalesine maruz kalan do\u011fada, hayvan ve bitki ya\u015famlar\u0131nda dahi bu yasa soyut olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez art\u0131k. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sermaye birikiminin s\u00fcrekli artt\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda, bunun ayn\u0131 zamanda, sermayenin organik bile\u015fiminde de\u011fi\u015fken sermaye (emek-g\u00fcc\u00fc) aleyhine i\u015fleyen s\u00fcrekli bir hareket anlam\u0131na gelmesi dolay\u0131s\u0131yla, kapitalist \u00fcretimde n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131yla do\u011fru orant\u0131l\u0131 olarak  artan say\u0131da istihdam ger\u00e7ekle\u015ftirilemez. \u00dcretimin geni\u015flemesi ve daha fazla sermaye birikimi i\u00e7in gerekli olandan fazla bir n\u00fcfusa ihtiya\u00e7 var. Hep el alt\u0131nda tutulmas\u0131 gereken bir n\u00fcfus&#8230; <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kapitalizmin a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim ve azalan k\u00e2r oranlar\u0131 dinami\u011finin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bunal\u0131mlar, \u00f6zellikle (halen tan\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fumuz gibi), b\u00fcy\u00fck teknolojik at\u0131l\u0131mlar\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 devirlerde kendilerini g\u00f6sterirler. G\u00f6\u00e7 olgusu da bununla ayn\u0131 s\u0131ralarda ivme kazan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kendisinin de yarat\u0131lmas\u0131na katk\u0131da bulundu\u011fu bu ko\u015fullarda, t\u0131pk\u0131 pazarlanmak i\u00e7in de\u011fi\u015fik pazarlara g\u00f6nderilen  metalar gibi, bir meta olarak emek-g\u00fcc\u00fc de, istihdam olanaklar\u0131n\u0131n nispeten fazla oldu\u011fu co\u011frafyalara do\u011fru hareket eder. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f6ylece n\u00fcfus, kapitalizm ko\u015fullar\u0131nda, fiili n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131ndan farkl\u0131 olarak, kapitalizmin i\u015fleyi\u015f dinami\u011finin yaratt\u0131\u011f\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fclmeye haz\u0131r bir  art\u0131k-n\u00fcfus olarak,  &#8220;yedek i\u015f\u00e7i ordusu&#8221; veya ucuz emek-g\u00fcc\u00fc gereksinimi etraf\u0131nda, \u00f6ncelenmemi\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde ak\u0131\u015fkan bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm kazan\u0131r. \u00d6yleyse, modern n\u00fcfus ve g\u00f6\u00e7 sorununun temelinde kapitalizm vard\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Emperyalizm \u00e7a\u011f\u0131nda demografi art\u0131k (\u00f6ncelikle dayat\u0131lan uluslararas\u0131  i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fc dolay\u0131s\u0131yla- mesela \u015fimdi akl\u0131ma geldi, bizde neo-liberal entegrasyon talebiyle,  K\u0130T&#8217;lerin ya\u011fmalanmas\u0131n\u0131, tar\u0131msal s\u00fcbvansiyonlardan b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde vazge\u00e7ilmesini, yine mesela, t\u00fct\u00fcn ekim alanlar\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u00fcz)  jeo-ekonomi-politik bir olgudur. Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak uluslararas\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnya tarihi gibi demografi de belli bir co\u011frafyada, belli bir \u0131rk\u0131n, bir k\u00fclt\u00fcr\u00fcn, homojen bir n\u00fcfusun imtiyazl\u0131 k\u0131l\u0131nd\u0131\u011f\u0131 dar g\u00f6r\u00fc\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan okunamaz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnya \u00fczerindeki b\u00fct\u00fcn \u00fclkeler tarih i\u00e7inde g\u00f6\u00e7lerle olu\u015fmu\u015ftur. G\u00f6\u00e7lerle y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f veya g\u00f6\u00e7lerle, yeni bir sentezle ve daha ileri a\u015famada, yeniden kurulmu\u015flard\u0131r. Evet, Cermen s\u00fcr\u00fclerinin istilas\u0131 &#8220;uygar&#8221; Roma&#8217;y\u0131 y\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Do\u011fru. Ama sonradan Avrupa ad\u0131 verilecek daha y\u00fcksek uygarl\u0131k da, Roma ve Cermen sentezinden \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131.. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son olarak, bug\u00fcn Avrupa \u00fclkelerinde y\u00fckselen pop\u00fclist \u0131rk\u00e7\u0131 dalga k\u0131r\u0131lmaya mahkumdur. Avrupa kapitalizmi art\u0131k &#8220;g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7iler&#8221; olmaks\u0131z\u0131n y\u00fcr\u00fcyemez. \u00d6zellikle s\u00fcrekli geni\u015fleyen hizmet sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ihtiya\u00e7 duydu\u011fu i\u015f\u00e7ilerin bug\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 giderek artan \u00f6l\u00e7\u00fcde Avrupal\u0131-olmayan g\u00f6\u00e7men olmas\u0131 bunun g\u00f6stergesidir. Orada da emek \u00f6rg\u00fctlerinin \u0131rk\u00e7\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131 terk ederek bu yeni gelen s\u0131n\u0131f karde\u015flerini \u00f6rg\u00fctl\u00fc &#8220;legal&#8221; i\u015fg\u00fcc\u00fcne dahil etmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 gerekir. Bu g\u00f6\u00e7men emek\u00e7iler,  orta erimde, bug\u00fcn kendisini bir eski eserler m\u00fczesi haline getirmi\u015f Avrupa&#8217;ya yeni, anti-emperyalist bir sol dinamizm kazand\u0131racaklard\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Her ge\u00e7en g\u00fcn daha sefil konumlara savrulan malum &#8220;Avrupa solu&#8221; nun baz\u0131 \u00fclkelerde a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011fa kar\u015f\u0131 sa\u011fc\u0131larla, mesela Fransa&#8217;da  sa\u011f pop\u00fclist Le Pen&#8217;e kar\u015f\u0131 halen emek d\u00fc\u015fman\u0131, sald\u0131rgan emperyalist NATO politikalar\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131 salyal\u0131  destek\u00e7isi olanlarla ittifak kurmak istemesi, onlar\u0131n t\u00fckeni\u015flerinin en \u00e7arp\u0131c\u0131 ifadesidir. E\u011fer sol politikalar\u0131, neo-liberal politikalar lehine terk etmeyip, emek\u00e7ilerden yana demokratik g\u00fc\u00e7lerle ittifak i\u00e7inde olsalard\u0131, zaten ne Macron ne de Le Pen bu kadar g\u00fc\u00e7lenirdi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#8220;Halk Cephesi&#8221; imi\u015f, o ad\u0131n\u0131 and\u0131klar\u0131 30&#8217;lu y\u0131llar\u0131n halk cephesi Nazi fa\u015fizminin d\u00fcnya devrim ve demokrasi g\u00fc\u00e7lerine kar\u015f\u0131 sald\u0131r\u0131ya ge\u00e7ti\u011fi ko\u015fullarda, onun kar\u015f\u0131s\u0131ndaki demokratik g\u00fc\u00e7ler aras\u0131nda bir ittifakt\u0131. Sonu\u00e7ta, Frans\u0131z finans-kapitali Paris&#8217;te Halk Cephesi h\u00fck\u00fcmetini g\u00f6rmektense, Hitler&#8217;i g\u00f6rmeyi tercih etti\u011fi i\u00e7in iktidardan d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fcler. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdiki &#8220;\u00e7akma&#8221; halk cephesi, ittifak yapacaksa, onu zaman\u0131nda sald\u0131rgan emperyalizmi temsil eden Macron ve avenesine kar\u015f\u0131 olu\u015ftursayd\u0131. Le Pen kar\u015f\u0131s\u0131nda destek aranacak yer sald\u0131rgan, yay\u0131lmac\u0131 ve neo-nazi Ukrayna devletinin i\u015fbirlik\u00e7isi Natocular olamaz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Unutmayal\u0131m, Le Pen&#8217;ler, sol ger\u00e7ek bir sol gibi davranmad\u0131\u011f\u0131, emek\u00e7i kitlelerin taleplerine yan\u0131t vermedi\u011fi i\u00e7in y\u00fckseliyorlar. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bat\u0131 medyas\u0131 ve oradaki &#8220;sol&#8221; entelegensiyas\u0131n\u0131n etkisi alt\u0131ndaki  T\u00fcrkiye solcusu, sorunlara Lenin ve Stalin gibi, yani emperyalizm kar\u015f\u0131s\u0131nda konumlanm\u0131\u015f devrimci sosyalist siyaset a\u00e7\u0131s\u0131ndan k\u00fcresel bir perspektiften bakam\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mesela, Trump beyan ediyor, &#8220;hay\u0131r, Ukrayna Nato \u00fcyesi olmayacak, Nato art\u0131k geni\u015flemeyecek &#8220;, hatta &#8220;Nato ABD&#8217;nin s\u0131rt\u0131nda y\u00fck&#8221;  diyor. Biden ve Avrupa&#8217;daki uydular\u0131ysa tersine, &#8220;Ukrayna da, Japonya da, G.Kore de, \u0130srail de, G\u00fcrcistan da NATO \u00fcyesi olacak diyorlar. Beyandan s\u00f6z ediyoruz. Trump iktidar oldu\u011funda, ABD devletinin ihtiya\u00e7lar\u0131 nas\u0131l \u015fekillenir bilemeyiz,  tersini yapar, yapmaz, o ayr\u0131 bir konu yani. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak, T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00e7o\u011fu solcusu i\u00e7in Biden daha makbul oluyor. Trump iktidardayken, kimseyle sava\u015fmad\u0131. Tersine, i\u015fgal etti\u011fi baz\u0131 topraklardan askerlerini \u00e7ekti. Hatta Afganistan&#8217;da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi, Biden da onun geri \u00e7ekilme politikas\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek zorunlulu\u011fu duydu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ne Trump deriz, ne Biden deriz. ABD emperyalist devleti yok olsun deriz. Trump, \u0131rk\u00e7\u0131, ultra-milliyet\u00e7i, cinsiyet\u00e7i falan. Tamam. Trump, mevcut emperyalist hegemonyan\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesinin g\u00fc\u00e7le\u015fti\u011fi, \u015fiddetli bir meydan okuman\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi ko\u015fullarda zuhur etti. Kapitalist devletler aras\u0131nda &#8220;yeni bir d\u00fcnya d\u00fczeni &#8221; talebinin y\u00fckseldi\u011fi \u015fartlarda etkili oluyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6nce \u015funu not edelim: Bu durumda tekelci finans sermayesi, ya klasik anlam\u0131ndaki fa\u015fizmle; ya da onun g\u00f6rece yumu\u015fak bir versiyonu olan pop\u00fclizmle idare edebilmektedir. Bu ikinci durum, merkezci siyasetler etraf\u0131nda olu\u015fturulmu\u015f ekonomi-politik yap\u0131lar\u0131n (siyasal partiler, sendikalar, meslek \u00f6rg\u00fctleri vs) da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131  \u00f6ngerektirir. Son \u00e7eyrek y\u00fczy\u0131ldan beri burjuva siyasal \u00f6rg\u00fctlenmesinde, d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011finde,  bu e\u011filim g\u00fc\u00e7lenerek devam etmektedir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eimdi \u00e7\u0131k\u0131p, Amerikal\u0131 tuzu kuru bir orta s\u0131n\u0131f liberalin, Trump&#8217;\u0131n dar anlamda i\u00e7 politikayla ilgili gerici bir talebini \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131p, &#8220;Nato&#8217;yu geni\u015fletmeyece\u011fim. Ukrayna sava\u015f\u0131na Rusya ile bar\u0131\u015f yaparak son verece\u011fim&#8221; demesini \u00f6nemsememesi gibi hareket edemeyiz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Evet, i\u00e7 politika ve d\u0131\u015f politika aras\u0131nda s\u00fcreklilik saptamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak bu daha \u00e7ok izlenilen y\u00f6ntem, yakla\u015f\u0131m ve ara\u00e7larla alakal\u0131 olabilir. Bunu ihmal etmeyelim. \u00dclkelerinin neden oldu\u011fu, \u00e7ok say\u0131da aile facias\u0131na da neden olan kitlesel g\u00f6\u00e7 mesela o liberallerin ne kadar\u0131n\u0131n umurunda? <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir yandan da h\u00e2l\u00e2 g\u00fcre\u015fe doymayan pehlivanlar gibi Stalin yolda\u015f\u0131 karalamakla me\u015fguller. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">NOTLAR:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">(1) Bu kapitalizmin yaratt\u0131\u011f\u0131 modern g\u00f6\u00e7 olgusu s\u00f6z konusu olunca, sadece \u00fclkeler aras\u0131 ya da deniza\u015f\u0131r\u0131 g\u00f6\u00e7leri d\u00fc\u015f\u00fcnmeyelim. Ulusal \u00f6l\u00e7ekte de, k\u0131rsal ya da nispeten az geli\u015fmi\u015f,  veyahut kapitalizm-\u00f6ncesi ekonomik ili\u015fkilerin g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011fu b\u00f6lgelerden sanayi kentlerine do\u011fru bir harekete de referans verir. Mesela bug\u00fcn \u00c7in&#8217;de sanayi kentlerindeki emek-g\u00fcc\u00fcn\u00fcn en az y\u00fczde yirmi yedisinin &#8220;g\u00f6\u00e7men i\u015f\u00e7iler&#8221; den olu\u015ftu\u011fu biliniyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">(2) Ayr\u0131ca, Sol Yay\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan derlenmi\u015f: N\u00fcfus Sorunu ve Malthus&#8217;un \u00f6zellikle ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcne; bu arada, ayn\u0131 yay\u0131nevinin \u00dccret, Fiyat, K\u00e2r adl\u0131 kitab\u0131na da bak\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6ncelikle modern g\u00f6\u00e7 olgusunun kapitalizmin i\u015fleyi\u015finin, kapitalist birikim yasas\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir sonucu oldu\u011funu, &#8220;yedek emek-g\u00fcc\u00fc ordusu&#8221; ve dolay\u0131s\u0131yla g\u00f6\u00e7ler olmadan kapitalizmin y\u00fcr\u00fcmeyece\u011fini, kendisini geni\u015fletemeyece\u011fini (1); g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fcnse, kapitalizmin emperyalist a\u015famas\u0131nda, \u00f6zellikle son otuz k\u00fcs\u00fcr y\u0131l i\u00e7inde yapt\u0131\u011f\u0131 (askeri boyutuyla da), &hellip; <a href=\"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5984\">Okumaya devam et <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-5984","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5984","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5984"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5984\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5984"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5984"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5984"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}