{"id":5263,"date":"2023-06-07T19:05:58","date_gmt":"2023-06-07T16:05:58","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5263"},"modified":"2023-06-28T17:53:33","modified_gmt":"2023-06-28T14:53:33","slug":"chp-degisir-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5263","title":{"rendered":"CHP de\u011fi\u015fir mi?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye devrimcisi, genel olarak,  marksist-leninist d\u00fczen kavram\u0131 etraf\u0131nda bir tart\u0131\u015fma yerine liberal etkiler alt\u0131nda, burjuva siyasal bilim camias\u0131n\u0131n onay verdi\u011fi kavramlarla \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f teorik \u00e7er\u00e7eveler i\u00e7inde analizler yapar oldu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Se\u00e7im sonras\u0131 &#8220;bu CHP de\u011fi\u015fmelidir&#8221; talebi etraf\u0131nda devrimcilerin de yer yer dahil oldu\u011fu bir tart\u0131\u015fma s\u00fcrd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu tart\u0131\u015fman\u0131n bir taraf\u0131, genel olarak, de\u011fi\u015fimden partinin ba\u015f\u0131nda bulunan ki\u015finin de\u011fi\u015fmesini anlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k beyan ediyor. Di\u011fer bir k\u0131s\u0131m tart\u0131\u015fmac\u0131, CHP&#8217;nin kurulu\u015f ayarlar\u0131na geri d\u00f6nmesini talep ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu birinci talebi y\u00fckseltenlerin di\u011ferlerinden daha ger\u00e7ek\u00e7i olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">CHP demokratik bir burjuva toplumu kurmak i\u00e7in yola \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Bu hedefine de b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015ft\u0131. Ulusal iradenin egemen olaca\u011f\u0131 anayasal, laik bir cumhuriyetin kurulmu\u015f olmas\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na \u00f6nemli bir demokratik ad\u0131md\u0131. Temel kad\u0131n haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131, burjuva g\u00fc\u00e7ler ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 ilkesinin \u015feklen g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131, sek\u00fcler hukuk sistemine ge\u00e7ilmesi, e\u011fitim ve ve \u00f6\u011fretim birli\u011fi, bas\u0131n-yay\u0131n, dernek kurma, toplanma gibi haklar\u0131n, devlet kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6zerk toplumsal yap\u0131lar\u0131n devleti denetlemek dahil haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131  b\u00fcy\u00fck demokratik ad\u0131mlard\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Evet, tar\u0131m devrimi ya da daha genel olarak feodal yap\u0131lar\u0131n tasfiyesi, ulusal topluluklar\u0131n haklar\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 gibi konularda devrimci hamleler yap\u0131lamad\u0131. Ancak kabul edelim, bunlar demokratik bir  devrimin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi en zor hedefleridir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kemalist devrimin \u00f6nderlerinin Tanzimat metodunu benimsemi\u015f Osmanl\u0131 asker ve sivil  b\u00fcrokratlar\u0131 olduklar\u0131n\u0131 da dikkate alal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Unutmayal\u0131m, 1917 Sovyet Devrimi&#8217;nden sonra ta otuzlu y\u0131llar\u0131n ba\u015flar\u0131na kadar, yani sosyalist toplumun kurulu\u015f a\u015famas\u0131na kadar tar\u0131m devrimi ertelenmi\u015fti. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Devrimleri siyasal bilin\u00e7 d\u00fczeyine \u00e7\u0131kartan her zaman bir gecikme ya da gecikmi\u015flik d\u00fc\u015f\u00fcncesidir. \u0130ngiltere&#8217;de tar\u0131m devrimi k\u0131smen 13.y\u00fczy\u0131lda, genel olaraksa, &#8220;\u00e7itleme&#8221; seferberli\u011fi halinde 16.y\u00fczy\u0131lda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015fti. Tarihsel gecikme her zaman i\u015fleri daha karma\u015f\u0131kla\u015ft\u0131rarak zorla\u015ft\u0131r\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bizde genellikle &#8220;demokratikle\u015fme&#8221; ile &#8220;demokrasi&#8221; birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.  Birincisi, ikincisine indirgenir. Oysa demokrasi, demokratikle\u015fmenin siyasal alandaki tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Siyasal alan\u0131n belli s\u0131n\u0131rlar i\u00e7inde de olsa serbestle\u015fmesidir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">CHP misyon partisi olarak 1946&#8217;da bunu yapm\u0131\u015f, yani demokrasiyi de kurarak kurulu\u015f devrindeki i\u015flevini tamamlam\u0131\u015ft\u0131. Bu, bir parti olarak kurulu\u015f devri CHP&#8217;sinin de misyonunu tamamlam\u0131\u015f oldu\u011fu anlam\u0131na geliyordu. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta belirledi\u011fi hedefler bak\u0131m\u0131ndan bu misyonun ba\u015far\u0131yla tamamlanm\u0131\u015f oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00fct\u00fcn k\u0131s\u0131tlamalar\u0131na, eksikliklerine ve yanl\u0131\u015flar\u0131na ra\u011fmen demokratikle\u015fmenin ve demokrasinin mimar\u0131 DP de\u011fil, CHP&#8217;dir.  Dahas\u0131, DP gibi bir partinin kendi i\u00e7inden \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n \u00f6n ko\u015fullar\u0131n\u0131 da haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r.  Bunu teslim etmek gerekir. Bu misyon  sosyolojik ve siyasal  i\u00e7eri\u011fi itibar\u0131yla burjuva ve devrimci demokratiktir. Yani CHP burjuva demokratik d\u00fczeni kuran partidir.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Neden 1946? \u00c7\u00fcnk\u00fc CHP&#8217;nin bir kurulu\u015f devri partisi olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131p, i\u015flerlik g\u00f6stermesi iki d\u00fcnya sava\u015f\u0131 aras\u0131nda, siyasal d\u00fcnyadaki d\u00fczensizli\u011fin damgas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan bir zamanda olmu\u015ftur. 1946&#8217;da emperyalist ve sosyalist d\u00fcnya sistemlerinin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yeni bir d\u00fcnya d\u00fczeni kurulmu\u015f, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti kurulu\u015f hedeflerine uyar \u015fekilde emperyalist d\u00fcnyaya entegre olmu\u015ftur. \u00c7ok partili siyasal d\u00fczene ge\u00e7i\u015f bu entegrasyonun bir gere\u011fiydi. Bu anlamda, yeni bir misyonu yeni ara\u00e7lar ve tabii yeni politik fig\u00fcrler ta\u015f\u0131yabilirdi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yeni d\u00fcnya ve yeni T\u00fcrkiye d\u00fczeni ko\u015fullar\u0131nda CHP de\u011fi\u015fim ge\u00e7irerek, s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde, d\u00fczenin ana muhalefet aya\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturdu. Burjuva demokratik siyasal d\u00fczeni ta\u015f\u0131yan bir ayak iktidar ise di\u011feri de muhalefettir. D\u00fczenin iktidar\u0131 ve d\u00fczenin muhalefeti. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6zellikle ellili y\u0131llar\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131ndan itibaren Bat\u0131&#8217;da i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 siyasetinin bast\u0131rmas\u0131 ve kapitalizmin ekonomik &#8220;boom&#8221; devrinin burjuva siyasetine sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 \u00f6zg\u00fcvenin dalga dalga kapitalist d\u00fcnyay\u0131 etkisi alt\u0131na almas\u0131n\u0131n \u00fclkemize de yans\u0131malar\u0131 oldu. Y\u00fckselen sol dalga, \u00e7at\u0131 partisi T\u0130P&#8217;in etkili bir \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131,  CHP&#8217;yi d\u00fczenin solu olarak yeniden yap\u0131lanmaya g\u00f6t\u00fcrd\u00fc.  \u0130sterseniz, CHP yeniden kuruldu da diyebiliriz. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fczenin yeni siyasal ihtiyac\u0131 i\u00e7in  veya yeni misyon i\u00e7in yeni bir parti ve yeni ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 fig\u00fcrler. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ecevit liderli\u011findeki CHP d\u00fczenin solunu tutmak, \u00f6tesindeki solun \u00f6n\u00fcnde baraj kurmak, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n radikal sosyalist taleplerini reformlar halinde suland\u0131rmak, olmad\u0131,  emek\u00e7i kitlelerin gaz\u0131n\u0131 almak gibi g\u00f6revler y\u00fcklenmi\u015fti. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ecevit CHP&#8217;si i\u00e7i bo\u015f, alt\u0131 doldurulmam\u0131\u015f, samimiyetsiz bir retorikle, halk kitlelerine d\u00f6n\u00fck  \u00e7a\u011fr\u0131lar,  etkili sloganlarla \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f salt s\u00f6ylemden ibaret program\u0131 ve Ecevit&#8217;in pop\u00fclist hitabetinin de gayretiyle 12 Eyl\u00fcl askeri darbesine kadar d\u00fczen ad\u0131na top \u00e7evirip durmakta ba\u015far\u0131l\u0131 oldu. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sosyalist blokun \u00e7\u00f6kmesinden sonra Anglo-Amerikan emperyalizmin tek ba\u015f\u0131na kendi hegemonyas\u0131 alt\u0131nda yeni bir d\u00fcnya d\u00fczeni kurmak i\u00e7in  bir birle\u015fik sald\u0131r\u0131 stratejisinin haz\u0131rl\u0131klar\u0131na giri\u015fti\u011fi y\u0131llar, k\u00fc\u00e7\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck yeni partilerin do\u011fdu\u011fu, sa\u011f ve sol kavramlar\u0131n\u0131n mu\u011flakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, liberal teolojinin egemen oldu\u011fu ve bu etkenlerin hepsinin birden, biraz daha sonra otoriter pop\u00fclist siyasal konumlar\u0131 takviye edece\u011fi bir momentum kazand\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sonra malum, ABD, NATO sald\u0131r\u0131lar\u0131, sava\u015flar\u0131, kar\u015f\u0131 direni\u015fler. Emek \u00f6rg\u00fctlerinin itibars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, demokratik kitle \u00f6rg\u00fctlerinin  &#8220;sivil toplum \u00f6rg\u00fctleri&#8221; formunda kitelelerinden ve demokratik hedeflerinden tecrit edildi\u011fi, sosyalist taleplerin &#8220;a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k&#8221; olarak kriminalize edilmek istendi\u011fi, dinselli\u011fin hemen b\u00fct\u00fcn ideolojik ayg\u0131tlar kullan\u0131larak  toplumun her kesimine empoze edildi\u011fi ko\u015fullarda K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu CHP&#8217;si dizayn edildi. Yani, yeni bir misyon yeni bir fig\u00fcr&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnya sermaye s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131n genel olarak laikli\u011fe, tan\u0131m itibar\u0131yla kamucu olan bir devlet formu olarak cumhuriyete, sa\u011f ve soluyla geleneksel anlam\u0131nda \u00e7o\u011fulcu tabir edilen demokrasilere ihtiya\u00e7lar\u0131 kalmam\u0131\u015ft\u0131. T\u00fcrkiye&#8217;de de b\u00f6yle oldu. CHP  elbette bir burjuva d\u00fczen partisi olarak bu yeni talebe yan\u0131t verecekti. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u0131sacas\u0131, bug\u00fcn CHP&#8217;nin kurulu\u015f ayarlar\u0131na d\u00f6nmesini, 6 Ok ilkelerini yeniden sahiplenerek en eski misyonunu yeniden \u00fcstlenmesini talep etmek kadar anakronik  bir siyasal talep olamaz. Hi\u00e7 ger\u00e7ek\u00e7i de\u011fildir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nitekim, se\u00e7im s\u0131ras\u0131ndaki s\u00f6ylemine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman CHP&#8217;nin tarihinde hi\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 kadar sa\u011fa savrulmu\u015f oldu\u011fu, bu bak\u0131mdan, sermayenin ve emperyalizmin taleplerini en ideal \u015fekliyle kendisinin ger\u00e7ekle\u015ftirebilece\u011fini ilan etti\u011fi g\u00f6r\u00fclecektir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu gidip yerine yeni bir lider geldi\u011finde ne yapacak? Kurulu\u015f ayarlar\u0131na m\u0131 d\u00f6necek? Kesinlikle m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Daha da sa\u011fda konumlan\u0131lacakt\u0131r. Yani d\u00fczenin ihtiya\u00e7lar\u0131na yan\u0131t vermeye devam edecektir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Genel ba\u015fkan\u0131 dahil CHP&#8217;nin vitrinini  de\u011fi\u015ftirmek elbette m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak partinin bu d\u00f6nemdeki misyonunu kurulu\u015f devri misyonu lehine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek s\u00f6z konusu olmayacakt\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son olarak, yeni-liberalizm sadece finansalla\u015fman\u0131n motor i\u015flevi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir ekonomik birikim modeli olarak g\u00f6r\u00fclemez. Onu siyaset de dahil olmak \u00fczere bir k\u00fclt\u00fcr olarak g\u00f6rmek gerekir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu k\u00fclt\u00fcr post-modern bir ba\u011fda\u015ft\u0131rmac\u0131l\u0131\u011f\u0131, ekletizimi \u00f6ng\u00f6r\u00fcr. \u00d6rnekse, sa\u011f\/sol ayr\u0131m\u0131 anlams\u0131zd\u0131r. Veyahut bu &#8220;eskimi\u015f&#8221; ayr\u0131m\u0131n i\u015fleri a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rmaktan ba\u015fka bir i\u015fe yaramayan dogmatik &#8220;b\u00fcy\u00fck anlat\u0131lara&#8221; referans verdi\u011fi s\u00f6ylenir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu salt bir retorik de\u011fildir, \u00e7\u00fcnk\u00fc yeni-liberal teoloji bu t\u00fcr kal\u0131plara s\u0131\u011fmaz. Yani maddi bir ihtiya\u00e7tan kaynaklan\u0131r. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu bak\u0131mdan \u00f6zellikle bu yeni-liberalizmin krize girdi\u011fi 80&#8217;li y\u0131llardan itibaren pop\u00fclist, m\u00fcmk\u00fcnse, &#8220;karizmatik&#8221;  siyasal fig\u00fcrlerin imaline ba\u015fland\u0131. Krizlerde bu fig\u00fcrlerin sistemin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan oynad\u0131klar\u0131 rolleri g\u00f6rd\u00fck, g\u00f6r\u00fcyoruz. Toplumlara empoze edilmi\u015f yeni-liberal kapitalist k\u00fclt\u00fcr bunun i\u00e7in gerekli temeli sa\u011fl\u0131yor. Kitlesel talebi yarat\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Siyasetin &#8220;halil ibrahim sofras\u0131&#8221; olarak sunulmas\u0131n\u0131n toplumsal-k\u00fclt\u00fcrel bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 var. Ayn\u0131 \u015fekilde, uluslararas\u0131 ve &#8220;yerli ve milli&#8221;  i\u015fbirlik\u00e7i sermaye s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Erdo\u011fan kar\u015f\u0131s\u0131nda ellerinde bulundurmak istedikleri olas\u0131 bir alternatif siyasal &#8220;muhalif&#8221; fig\u00fcr olarak \u0130mamo\u011flu&#8217;nun mealen, &#8220;Abd\u00fclhamid Han da Mustafa Kemal de bizimdir&#8221; anlay\u0131\u015f\u0131 bu pop\u00fclist ba\u011fda\u015ft\u0131rmac\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n en veciz ifadesidir. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tekrar edece\u011fim, CHP&#8217;nin ba\u015f\u0131na ge\u00e7irilecek ki\u015fi ve ekibi de bu yeni-liberal k\u00fclt\u00fcr\u00fcn siyasal ihtiya\u00e7lar\u0131na yan\u0131t verebilecek olanlar aras\u0131ndan se\u00e7ilecektir. Ba\u015fka t\u00fcrl\u00fcs\u00fcne izin verilmez. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye devrimcisi, genel olarak, marksist-leninist d\u00fczen kavram\u0131 etraf\u0131nda bir tart\u0131\u015fma yerine liberal etkiler alt\u0131nda, burjuva siyasal bilim camias\u0131n\u0131n onay verdi\u011fi kavramlarla \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f teorik \u00e7er\u00e7eveler i\u00e7inde analizler yapar oldu. Se\u00e7im sonras\u0131 &#8220;bu CHP de\u011fi\u015fmelidir&#8221; talebi etraf\u0131nda devrimcilerin de yer yer dahil &hellip; <a href=\"https:\/\/www.kamilpark.com\/?p=5263\">Okumaya devam et <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-5263","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yazilar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5263","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5263"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5263\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5263"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5263"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kamilpark.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5263"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}