G\u00fcn\u00fcm\u00fcz \u00fclkelerinin jeo-ekonomi-politik konumu bug\u00fcn olu\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r. Tarihsel bir s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde, toplumsal, \u00e7evresel i\u00e7 ve d\u0131\u015f siyasal m\u00fccadelelerin sonucu olarak \u015fekillenmi\u015ftir. \u00dclkelerin toplumsal formasyonlar\u0131, k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131lar\u0131 zaman i\u00e7inde d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler ge\u00e7irse de, jeo-ekonomi-politik \u00a0konumlar\u0131, kaygular\u0131, \u00f6ncelikleri yeni ko\u015fullarda, yeni g\u00f6r\u00fcn\u00fcmler alt\u0131nda devam edebiliyor. Devam etmesi i\u00e7in m\u00fccadele ediliyor. Jeo-ekonomi-politik belli bir co\u011frafya \u00fczerinde tarihsel olarak olu\u015fmu\u015f uluslararas\u0131 toplumsal-s\u0131n\u0131fsal m\u00fccadeleleri, tan\u0131msal olarak ba\u011fr\u0131nda s\u0131n\u0131fsal ili\u015fkileri bar\u0131nd\u0131ran devletler aras\u0131ndaki ili\u015fkileri kat eder. Tarihsel- kollektif bilin\u00e7 bi\u00e7imlerine referans verir.<\/p>\n
Emperyalist sistem i\u00e7erisinde, emperyal g\u00fc\u00e7ler kendi \u00e7\u0131karlar\u0131na g\u00f6re jeo-ekonomi-politik stratejiler olu\u015fturuyorlar. Dinamik bir toplumsal-siyasal-k\u00fclt\u00fcrel m\u00fccadeleler alan\u0131 olarak jeo-ekonomi-politik stratejiler i\u00e7erisinde \u00f6ncelikleri, bu dinamizme ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015febilse de, ana stratejik konum, onu s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in belirlenmi\u015f hedefler, emperyalist g\u00fc\u00e7ler istediklerini elde edemedikleri s\u00fcrece, de\u011fi\u015fmeden kal\u0131yor. Daha do\u011frusu, emperyal g\u00fc\u00e7lerin bu hedefleri, direni\u015flerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131nca \u00a0geriletiliyor, zorunlu olarak ertelenebiliyor, daha dolayl\u0131 \u015fekillerde, farkl\u0131 kombinasyonlar, g\u00f6r\u00fcn\u00fcmler alt\u0131nda her zaman g\u00f6zetiliyor ama uygun \u015fartlar\u0131n olu\u015fmas\u0131na kadar bekletiliyor.<\/p>\n
Bug\u00fcnk\u00fc emperyalizmin kendisini b\u00fct\u00fcnsel, programatik anlamda jeo-ekonomi-politik olarak ifade etti\u011fi \u00a0bir zamanda, 19.yy’\u0131n sonlar\u0131ndan itibaren \u00a0sistemin hegemonik g\u00fcc\u00fc olan anglo-amerikan emperyalizmi d\u00fcnya \u00fczerinde hegemonyas\u0131n\u0131 geni\u015fletmek, konsolide etmek ad\u0131na stratejisini yetkin ve kal\u0131c\u0131 bir \u015fekilde belirledi. Buna g\u00f6re, jeo-ekonomi-politik stratejinin pivot b\u00f6lgesi, bir yandan, b\u00fcy\u00fck hammade, ucuz i\u015fg\u00fcc\u00fc, pazar olanaklar\u0131na; di\u011fer yandan, sisteme rakip olabilecek olas\u0131 g\u00fc\u00e7lerin mevcudiyetine referans veren Avrasya idi. \u015eunu da s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn: Modern “jeo-politik” \u00a0co\u011frafi bir ger\u00e7eklik olarak Avrasya’n\u0131n ekonomi-politik anlamda sorunsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131yla ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Avrasya, kom\u015fu co\u011frafyalar\u0131 da, Balkanlar, Kafkasya, Yak\u0131n Do\u011fu (T\u00fcrkiye, \u0130ran, Suriye, Irak), Rusya, Afganistan, Pakistan, Hindistan ve \u00c7in’i de i\u00e7eren \u00e7ok geni\u015f bir alan\u0131 kaps\u0131yor. Anglo-amerikan hegemonyas\u0131 en az y\u00fcz k\u00fcsur y\u0131ldan beri bu co\u011frafya \u00fczerindeki emellerini ger\u00e7ekle\u015ftirmek ad\u0131na askeri olanlar\u0131 da dahil, b\u00fct\u00fcn siyasal ara\u00e7lar\u0131 kullanmaktad\u0131r.<\/p>\n
\u0130ki b\u00fcy\u00fck d\u00fcnya sava\u015f\u0131n\u0131n as\u0131l saiki, iki gecikmi\u015f \u00fclkenin, Almanya ve Rusya’n\u0131n, anglo-amerikan emperyalist hegemonyas\u0131n\u0131, ekonomik ve siyasal olarak tehdit eden g\u00fc\u00e7ler haline gelmi\u015f olmalar\u0131d\u0131r. Rusya bizatihi Avrasya co\u011frafyas\u0131n\u0131n geni\u015f bir k\u0131sm\u0131nda yer al\u0131rken, Almanya bu b\u00f6lgeyi kontrol\u00fc alt\u0131na alma emelleri ta\u015f\u0131yordu. Anglo-amerikan hegemonyas\u0131 taraf\u0131ndan tan\u0131mlanm\u0131\u015f geni\u015f Avrasya co\u011frafyas\u0131nda mevzi kazan\u0131yordu. S\u00f6z konusu olan sadece dar anlamda siyasal n\u00fcfuz de\u011fildi. Mesela, Alman sanayi \u00fcr\u00fcnleri kaliteleri itibar\u0131yla \u0130ngiliz sanayi \u00fcr\u00fcnlerini geride b\u0131rakm\u0131\u015f, onlar\u0131 “ikinci s\u0131n\u0131f mal” haline getirmi\u015fti. Yani Almanya ekonomik olarak da \u0130ngiliz ekonomisini tehdit eden bir g\u00fc\u00e7 haline gelmi\u015fti. Mesela, Almanca uluslararas\u0131 m\u00fchendistik anlamda bilim dili haline gelmi\u015fti.<\/p>\n
\u00d6zcesi, her iki rakip bat\u0131l\u0131 kapitalist g\u00fc\u00e7, Almanya ve Britanya i\u00e7in co\u011frafyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck sakini olan Rusya’n\u0131n \u015fu ya bu \u015fekilde a\u015f\u0131lmas\u0131 ya da engel olmaktan \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 gerekiyordu. Rusya s\u00f6z konusu oldu\u011funda Almanya ve \u0130ngiltere’nin \u00e7\u0131karlar\u0131 benzerdi. \u00c7\u00fcnk\u00fc her iki g\u00fc\u00e7 de Rusya’ya emperyalist bir mant\u0131kla bak\u0131yorlard\u0131. Yani \u00a0bir emperyalist “ortak ak\u0131l” dan \u00a0hareket ediyorlard\u0131 (Bu “ortak ak\u0131l” \u0131 \u00a0iki emperyal g\u00fcc\u00fcn kulland\u0131klar\u0131 siyasal ara\u00e7larda da saptamak m\u00fcmk\u00fcn. Mesela, m\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusun yo\u011fun olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 co\u011frafyada “siyasal islamc\u0131l\u0131k” \u0131 kullanmak gibi. Siyasal islamc\u0131l\u0131k ancak emperyalizmin arac\u0131 haline d\u00f6n\u00fc\u015ferek etkili bir siyasal oyuncu haline gelebilmi\u015ftir. Arkas\u0131ndan kapitalist-emperyalist finansman ve siyaseti \u00e7ekerseniz, siyasal islam birtak\u0131m meczubun anakronik \u00a0“asr-\u0131 saadet” \u00a0gevezeli\u011finin \u00f6tesine gidemez.<\/p>\n
Bug\u00fcn oldu\u011fu gibi d\u00fcn de siyasal islam ya da ideolojik boyutuyla birlikte genel olarak islamc\u0131l\u0131k, egemen ulusal, laik yap\u0131lar\u0131n, “tehdit”in etkisizle\u015ftirilmesi amac\u0131na hizmet eder (Mesela, T\u00fcrkiye’de laik kemalist cumhuriyet kuruluyor, bir s\u00fcre sonra ona kar\u015f\u0131 bir manifestoyla M\u0131s\u0131r’da M\u00fcsl\u00fcman Karde\u015fler \u00f6rg\u00fct\u00fc zuhur ediyor. Biraz daha sonra Pakistan’da benzer islamc\u0131 hareketler olu\u015fturuluyor) \u0130slam co\u011frafyas\u0131n\u0131 emperyalizme ba\u011f\u0131ml\u0131 arkaik feodal ko\u015fullara mahkum etmek ister. Bu bak\u0131mdan, emperyalizmin bu co\u011frafyay\u0131 “demokratikle\u015ftirme” iddias\u0131n\u0131, arkaikle\u015ftirerek y\u00f6netmek olarak okumak gerekir).<\/p>\n
Emperyalist “ortak ak\u0131l” dan hareket etse de, Almanya’n\u0131n a\u015f\u0131lacak b\u00fcy\u00fck bir engel olarak Rusya’ya \u00f6ncelik vermesi, kendi \u00e7\u0131karlar\u0131ndan \u00e7ok \u0130ngiliz \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet ediyordu. Her iki sava\u015f da bunun emperyalist Alman stratejisi bak\u0131m\u0131ndan taktik bir yanl\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n
Rusya’y\u0131 \u00e7\u00f6kertmek i\u00e7in \u00f6nce Japonya, b\u00fcy\u00fck maddi, askeri te\u015fviklerle, anglo-amerikan emperyalizminin ittirmesiyle, 1905’te Rusya’ya sald\u0131rt\u0131lm\u0131\u015f, Rusya’da devrimlere yol a\u00e7acak ekonomik ve siyasal y\u0131k\u0131m\u0131n ko\u015fullar\u0131 haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131. Daha sonra, asl\u0131nda anglo-amerikanlar kar\u015f\u0131s\u0131nda, onu geriletilmesi bak\u0131m\u0131ndan, ortak \u00e7\u0131karlara sahip iki \u00fclke, Almanya ve Rusya, Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getirilmi\u015f b\u00fcy\u00fck y\u0131k\u0131mlarla sonu\u00e7lanan bir sava\u015fa s\u00fcr\u00fcklenmi\u015flerdi. Anglo-amerikan diplomasisinin en \u00f6nemli referanslar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda, Almanya ve Rusya aras\u0131nda bir ittifaka izin vermemek geliyor. Bunu bug\u00fcn de net olarak g\u00f6rebiliyoruz. Birinci sava\u015f\u0131n Alman-Rus episodunda, Rusya’da hi\u00e7 hesapta olmayan bir siyasal sonu\u00e7 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor: \u00a0B\u00fcy\u00fck Sosyalist Ekim Devrimi.<\/p>\n
Bu devrim \u00e7ap\u0131na g\u00f6re \u00e7ok fazla kan d\u00f6k\u00fclmeden ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen do\u011frudan \u00a0emperyalist m\u00fcdahale neticesinde do\u011fan i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f i\u00e7 ve d\u0131\u015f sava\u015f \u015fartlar\u0131nda milyonlarca insan hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015ftir. Bilindi\u011fi gibi Britanya emperyalizmi \u00f6nderli\u011finde y\u00fcz binden fazla asker ihtiva eden ABD, Fransa, Japonya gibi \u00fclkelerin de dahil oldu\u011fu bir koalisyon g\u00fcc\u00fc te\u015fkil edilmi\u015f, devrim Rusya’s\u0131na m\u00fcdahale edilmi\u015ftir. \u00dclke i\u015fgal edilmi\u015ftir (benzer bir senaryo biraz sonra T\u00fcrkiye’de de \u00a0sahnelenecektir). Sadece Yunanistan’\u0131n bu g\u00fcce 25 bin civar\u0131nda asker vermi\u015f oldu\u011fu biliniyor (Rusya’daki i\u015fgal hali sona erince \u00a0bu Yunan g\u00fc\u00e7leri muhtemelen Anadolu’ya sevk edilmi\u015ftir). Yine bilindi\u011fi gibi emperyalist koro kendi sebep oldu\u011fu bu can kayb\u0131, a\u00e7l\u0131k, hastal\u0131k gibi trajik olaylar\u0131n sorumlulu\u011funu Rus devrimcilerin \u00fczerine y\u0131kar. O bunu hep yapar. Bug\u00fcn de yapm\u0131yor mu?<\/p>\n
\u00d6zetle \u015funu s\u00f6ylemek istiyorum: Rusya’da 1.D.Sava\u015f\u0131’n\u0131, emperyalist m\u00fcdahaleyle birlikte \u00a0i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f i\u00e7 ve d\u0131\u015f sava\u015f\u0131 (Rusya’da da, \u00a0ayn\u0131 Anadolu’da oldu\u011fu gibi, 1.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 1922’de son buldu. Hatta Sakhalin Adalar\u0131 1925’e kadar Japon i\u015fgali alt\u0131nda kald\u0131), ve nihayet 2.D.Sava\u015f\u0131’n\u0131 ayn\u0131 emperyalist stratejinin kesintili a\u015famalar\u0131 olarak g\u00f6rmek gerekir. SSCB’de sosyalist kuruculuk a\u015famas\u0131nda iyice ayyuka \u00e7\u0131kan s\u0131n\u0131f m\u00fccadeleleri ve onun Parti’deki yans\u0131malar\u0131n\u0131 bu ger\u00e7eklik i\u00e7inde birlikte de\u011ferlendirmek gerekiyor.<\/p>\n
Bu \u00e7er\u00e7evede “tek \u00fclkede sosyalizm” politikas\u0131n\u0131n Lenin’in yeni \u015fartlarda ortaya koydu\u011fu bir politika oldu\u011funu unutmamak laz\u0131m. Yani bu, Lenin’in sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda uygulamaya konmu\u015f, ilk i\u015faretleri Trotsky’nin \u00e7ok kat\u0131 bir \u015fekilde muhalefet etti\u011fi Brest-Litovsk da g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f, yeni leninist politika idi. Lenin’in \u00f6l\u00fcm\u00fcyle bu politika Stalin \u00f6nderli\u011finde ba\u015far\u0131yla uygulanm\u0131\u015ft\u0131r. Leninist “tek \u00fclkede sosyalizm” siyasetini “stalinizm” olarak yaftalamak ne kadar yanl\u0131\u015fsa, ona kar\u015f\u0131 \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen (tarihsel olarak yanl\u0131\u015flanm\u0131\u015f) “s\u00fcrekli devrim” ya da “d\u00fcnya devrimi” macerac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00a0Trotskizmin yegane sermayesi olarak te\u015fhir etmek de \u00a0o kadar do\u011frudur. Trotsky tezinin tarihsel pratik olarak yanl\u0131\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in bu kez (tam da ondan beklenecek, b\u00fct\u00fcn siyasal kariyeriyle tutarl\u0131k arz eden bir davran\u0131\u015fla) emperyalistlerin \u00a0i\u015fine \u00e7ok yaram\u0131\u015f patolojik “stalinizm” belagat\u0131na sar\u0131larak siyasal iflas\u0131n\u0131 dikkatlerden ka\u00e7\u0131rmak istemi\u015ftir. “Anti-stalinist” Trotsky salt retorikten ibarettir. Hatta onun k\u00f6r, salt kendi egosuna d\u00f6n\u00fck mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcren sonraki Trotskistler fark\u0131nda olmadan Hitler’in yok edilmesinden de “stalinizm” i sorumlu tutacak noktaya var\u0131yorlar.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn devrimler programlar\u0131n\u0131 uygulamaya ba\u015flad\u0131klar\u0131 andan itibaren s\u0131n\u0131f m\u00fccadeleleri \u015fiddetlenmeye ba\u015flar. Mesela B\u00fcy\u00fck Frans\u0131z Devrimi, ilk patlak verdi\u011finde sonraki evrelerine g\u00f6re gayet m\u00fclayim bir seyir izlemi\u015fken, burjuvazinin iktidar\u0131 alma, kendi toplumsal-ekonomik program\u0131n\u0131 uygulama kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131, devrimciler aras\u0131nda b\u00f6l\u00fcnmelere yol a\u00e7m\u0131\u015f, Danton devrimin sa\u011f\u0131n\u0131, emek\u00e7iler cumhuriyeti tasavvuruna sahip Hebert solunu temsil ederken en ger\u00e7ek\u00e7i olan Robespierre ekibi burjuvazinin iktidar\u0131n\u0131 gidebilece\u011fi son s\u0131n\u0131ra kadar ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te sa\u011f\u0131n ve solun tasfiyesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olmu\u015ftu. Zaten devrimler de b\u00f6yle bir i\u015flev g\u00f6r\u00fcrler. Devrim ola\u011fan, rutin olan\u0131n ilgas\u0131 demektir.<\/p>\n
Her devrim bir s\u0131n\u0131f\u0131n devrini kapat\u0131p ba\u015fka bir s\u0131n\u0131f\u0131n devrini ba\u015flat\u0131r. Sosyalist devrim ise buna ek olarak b\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar\u0131n ortadan kalkaca\u011f\u0131 bir programa sahiptir. Ancak oraya kadar proletaryan\u0131n y\u00f6netimi alt\u0131nda olacakt\u0131r. Ekim devrimi sonras\u0131nda, sosyalizm kuruculu\u011fu \u00f6ncesinde, hatta sosyalizm hedefinden epey geriye d\u00fc\u015f\u00fclm\u00fc\u015f \u00a0\u015fartlarda Lenin bir denge unsuru olmu\u015ftu. Bu \u00a0hen\u00fcz \u00e7at\u0131\u015fma haline d\u00f6n\u00fc\u015fmemi\u015f \u00e7eli\u015fkileri ihtiva eden bir denge haliydi. Sa\u011f\u0131n ve solun tasfiye sonras\u0131na intikal etmi\u015f bakiyelerinin Lenin’i ondan sonraki d\u00f6nemden ayr\u0131, steril bir konuma yerle\u015ftirmeleri bundand\u0131r. Oysa Lenin ya\u015fasayd\u0131, yani sosyalizm kuruculu\u011fu onun \u00f6nderli\u011finde tek \u00fclkede uygulamaya konulsayd\u0131, sonrakine benzer \u00e7at\u0131\u015fmalar, tasfiyeler ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olacakt\u0131. Tarz\u0131, \u015fekli bilinemezdi ama tasfiyelerin olmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131. Ayn\u0131 “d\u00fcnya devrimi” konusunda oldu\u011fu gibi, leninizm pratik ger\u00e7ekliklerden beslenerek teorik geli\u015fimini s\u00fcrd\u00fcrecekti. Devrim-\u00f6ncesi Lenin, leninizmle, devrim-sonras\u0131 Lenin ve leninizmi aras\u0131nda mesafe olmamas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. Aksini d\u00fc\u015f\u00fcnmek marksizm-leninizm metoduna ayk\u0131r\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bak\u0131nca bug\u00fcnk\u00fc bakiyelerin yakla\u015f\u0131m\u0131, \u00e7arp\u0131tma \u00e7abas\u0131 bir yana, tamamen duygusald\u0131r, devrimci metoda ayk\u0131r\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Ya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ya\u015fayacak ya da s\u0131n\u0131f \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7inde aciz, yok olup gidecekti. Sovyet deneyiminde, Bukharin grubu sa\u011f\u0131, Trotskistler solu temsil ediyorlard\u0131 (Tabii Stain’in veciz bir \u015fekilde ifade etmi\u015f oldu\u011fu gibi, soldan gidenin her zaman sa\u011fdan keskin bir d\u00f6n\u00fc\u015f yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 da unutmayaca\u011f\u0131z). Frans\u0131z Devrimi’ndeki Robespierre’in rol\u00fcne benzer bir i\u015flevi g\u00f6ren Stalin ekibi olmu\u015ftur. SSCB’de Stalin devrini de\u011ferlendirenlerin bir \u00e7o\u011fu bir devrimden s\u00f6z edildi\u011fini unutuyorlar ya da duymak istemiyorlar. \u00a0O d\u00f6nem Sovyet Cumhuriyetini, ABD, Fransa gibi \u00fclkelerle kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131yorlar.<\/p>\n
\u015eunu da ilave edeyim: B\u00fcy\u00fck Frans\u0131z Devrimi’nden Robespierre’i \u00e7\u0131kart\u0131p al\u0131rsan\u0131z, geriye pek bir \u015fey kalmaz. Devrimin \u00e7a\u011f a\u00e7an b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc s\u00f6z konusu dahi olamaz. Benzer bir tespiti B\u00fcy\u00fck Ekim Devrimi’nin Stalin’i i\u00e7in de yapmak gerekiyor. Bu bak\u0131mdan Robespierre ve Stalin aras\u0131nda bir s\u00fcreklilik oldu\u011funu tespit edelim. Nitekim 1989 kar\u015f\u0131-devriminin bug\u00fcn d\u00fcnyay\u0131 adeta sadece 1793’\u00fcn de\u011fil (Frans\u0131z Devrimi kar\u015f\u0131t\u0131 liberaller ve muhafazkarlar, bilindi\u011fi gibi, gericiliklerini kamufle etmek i\u00e7in 1789’la de\u011fil, 1793’le sorunlar\u0131n\u0131n oldu\u011funu s\u0131k s\u0131k iddia etmi\u015flerdir), 1789’un da gerisine d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ya da oraya do\u011fru ittirdi\u011fini g\u00f6zlemliyoruz. 1789, 1793’e d\u00f6n\u00fc\u015fmese tamamlanmam\u0131\u015f olurdu.1917’ye d\u00f6n\u00fc\u015fmese evrensellik iddias\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcremezdi.<\/p>\n
Demek ki, 1917’nin d\u00fc\u015fmesi, 1789’un da gerisine d\u00fc\u015fmek anlam\u0131na geliyor. \u00d6yle ya, her tarihsel ya da \u00e7a\u011f kapat\u0131p, \u00e7a\u011f a\u00e7an devrim kendinden \u00f6nceki devrimleri, devrimci m\u00fccadeleleri, kan\u0131, ter\u00f6r\u00fc, ac\u0131 t\u00fcrk\u00fclerini, zafer y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerini, mar\u015flar\u0131n\u0131 birikmi\u015f halde i\u00e7erir. \u00a0Bundan sonraki ba\u015flang\u0131\u00e7 noktam\u0131z 1917 olacakt\u0131r. Onun gerisinin 1917’siz bir anlam\u0131, Ekim’den beri zaten yok. \u00a01917 kendisinden \u00f6nceki b\u00fct\u00fcn tarihsel devrimlerin anlam\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirdi. 1917 olmadan art\u0131k onlar\u0131n ger\u00e7ek\u00e7i bir tarihini yazmak kabil de\u011fildir. O devrimler de 1917 i\u00e7inde kat edilmeden etkilerini s\u00fcrd\u00fcremezler.<\/p>\n
Bu son s\u00f6yledi\u011fime dipnot olsun:\u00a0Emperyalizm \u00e7a\u011f\u0131nda Ayd\u0131nlanma projesinin inkar\u0131n\u0131 g\u00f6rmekteyiz. Yeni ortaya \u00e7\u0131kan bir durum de\u011fil tabii. Burjuvazi bir zaman bayraktar\u0131 oldu\u011fu projeyi yaratt\u0131\u011f\u0131 vah\u015fet \u015fartlar\u0131nda ta\u015f\u0131yamazd\u0131. Tan\u0131m itibar\u0131yla burjuvazi hi\u00e7 bir s\u00fcrd\u00fcrebilir evrensel idealin ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 olamaz. Her ger\u00e7ek evrensel insanl\u0131k ideali s\u0131n\u0131fs\u0131zl\u0131\u011f\u0131, toplumsal e\u015fitli\u011fi, toplumsal adaleti, bunlar\u0131n \u00fczerinde y\u00fckselen \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc hedef edinmek zorundad\u0131r. \u00d6yleyse, kom\u00fcnizm haline d\u00f6n\u00fc\u015fmeyen devrimci ayd\u0131nlanma ideali kendisini burjuva karakteriyle dahi s\u00fcrd\u00fcremez. S\u00fcrd\u00fcrememi\u015ftir. Bug\u00fcn bizatihi burjuvazi taraf\u0131ndan \u00a01789’un gerisine ittirilme (bu ittirilmeye entelekt\u00fcel haz\u0131rl\u0131k 1793’e sald\u0131rarak yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131), kan\u0131mca, ancak bu \u00e7er\u00e7evede a\u00e7\u0131klanabilir. Buradan hareketle “anti-stalinizm” in, anti-sovyetizm, anti-kom\u00fcnizm ve nihayet kar\u015f\u0131-devrim oldu\u011funu belirtmek gerekiyor. \u00a0Bu dipnottan sonra Stalin meselesine biraz daha devam edelim.<\/p>\n
“Ki\u015filik k\u00fclt\u00fc” deyip i\u015fin i\u00e7inden \u00e7\u0131kan 20.Kongre her \u015feyden \u00f6nce marksizm-leninizmin y\u00f6ntemiyle ba\u011fda\u015fmayan bir tespit yapm\u0131\u015ft\u0131r. Tabii bunun da bir s\u0131n\u0131f tavr\u0131 oldu\u011funu ihmal etmeyece\u011fiz. 20.Kongre Sovyet y\u00f6netiminde Bukharinci k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuvazinin etkisini hissettirdi\u011fi bir faaliyet olmu\u015ftur. Daha do\u011frusu Bukharincili\u011fin, onun \u00fczerinde y\u00fckseldi\u011fi “g\u00f6lge ekonomi” nin \u00a0\u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Bu bahsi kapat\u0131rken, 20.Kongre’nin bol keseden “rehabilitasyon” vaadinin de bu Kongre’yi etkisi alt\u0131na alm\u0131\u015f anlay\u0131\u015fa uygun oldu\u011funu belirtmek isterim. H\u0131rs\u0131zlar\u0131, sabot\u00f6rleri, casuslar\u0131, sahtekarlar\u0131 affedebilirsiniz. Bunu anlar\u0131m. Ancak devrimci m\u00fccadelede yap\u0131lan politik yanl\u0131\u015flar\u0131n rehabilitasyonu olmaz. Kabul edilemez.<\/p>\n
Stalin’de yanl\u0131\u015f olan, g\u00fcnl\u00fck ihtiya\u00e7lardan do\u011fan uygulamalar\u0131n ya da taktik m\u00fcdahalelerin hakl\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 ad\u0131na \u00a0marksizm-leninizme kuramsal, ilkesel dayanaklar g\u00f6stermek i\u00e7in ba\u015fvurulmas\u0131, eylem k\u0131lavuzu olmas\u0131 gerekenin, s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fim anlam\u0131yla, ideolojik ara\u00e7 haline getirilmi\u015f olmas\u0131yd\u0131. Lenin bunu yapmazd\u0131. Politika \u00fcretmek i\u00e7in kullanmakla, politikay\u0131 hakl\u0131 \u00e7\u0131karmak i\u00e7in kullanmak,isterseniz, propaganda i\u00e7in \u00a0kullanmak aras\u0131ndaki mesafenin a\u00e7\u0131lmas\u0131na Lenin izin vermezdi. Birincisi, yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011fa; ikincisi, do\u011fmala\u015ft\u0131rmaya kap\u0131 aralar. \u00a0Reel olan\u0131, reel gerek\u00e7elerle hakl\u0131 \u00e7\u0131karmak anla\u015f\u0131l\u0131r ve kabul edilebilir. Hatta kuruculuk faaliyeti i\u00e7inde b\u00f6yle bir ihtiyac\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmamas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. \u00a0Ancak reel olan\u0131n, reel uygulaman\u0131n\u0131n teori gere\u011fi oldu\u011funu, ilkeselli\u011fini iddia etmek kabul edilebilir de\u011fildir. Propaganda amac\u0131yla marksizm-leninizmden istifade edilebilir tabii ama marksizm-leninizm salt bir propaganda malzemesi derekesine indirilemez. \u00dcstelik bir bumerang haline d\u00f6n\u00fc\u015fmesi de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Marksizm-leninizm bilimsel temeller \u00fczerinde y\u00fckselir. Onu ideolojikle\u015ftirmek yanl\u0131\u015ft\u0131r. Yanl\u0131\u015ft\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc skolastik bir davran\u0131\u015ft\u0131r. K\u0131lavuz olmas\u0131 gerekeni, \u0130ncille\u015ftirmemek gerekir.<\/p>\n
Hay allah, nereden nereye geldik? Neyse haydi kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z yerden devam edelim.<\/p>\n
Bu arada, ge\u00e7erken \u015funu da bir parantez i\u00e7i not olarak belirtmek isterim: Anglo-amerikan emperyalizmi denilirken Frans\u0131z emperyalizmini buna tabi bir g\u00fc\u00e7 olarak g\u00f6rmek gerekir. Fransa ta 3.Napolyon’dan beri, \u0130ngiliz siyasetine tabi olmu\u015ftur ( Elbette Fransa’da \u0130ngilizseverli\u011fin d\u00fc\u015f\u00fcnsel k\u00f6kleri \u00e7ok daha eskidedir. Pekala onu Montesquieu ile ba\u015flatabiliriz. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnsel k\u00f6klerin siyasal konumlar \u00fczerinde etkili oldu\u011funu ihmal etmememiz gerekir). Amiyane tabirle, kendi ad\u0131na racon kesebilecek bir g\u00fcce sahip olamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Bu bahse biraz daha devam edelim, ilk kapitalist d\u00fcnya sava\u015f\u0131 egzersizi olarak g\u00f6r\u00fclebilecek, Napolyon sava\u015flar\u0131 sonras\u0131nda Fransa siyasal olarak giderek tamamen Britanya etkisi alt\u0131na girmi\u015ftir. Anglo-frans\u0131z sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ilk yetkin ifadesi olarak de\u011ferlendirilmesi gereken (yine bir d\u00fcnya sava\u015f\u0131 formuna sahip) K\u0131r\u0131m Sava\u015f\u0131, o arada \u00c7in’e kar\u015f\u0131 \u00a0Afyon Sava\u015flar\u0131 \u00a0ile birinci ve ikinci d\u00fcnya sava\u015flar\u0131 aras\u0131nda sald\u0131rgan failleri ve emperyalist hedefleri bak\u0131m\u0131ndan bir s\u00fcreklilik vard\u0131r. Yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fteki \u00c7in-Hindi, Vietnam, Afganistan sava\u015flar\u0131, bug\u00fcnk\u00fc Ukrayna, Tibet, \u00c7in T\u00fcrkistan’\u0131yla ilgili emperyalist politik tasavvurlar ve tasarruflar bu ba\u011flam i\u00e7ine oturtulmadan anla\u015f\u0131lamaz. Burada emperyalist jeo-ekonomi-politi\u011fn s\u00fcreklili\u011fini de tespit edece\u011fiz.<\/p>\n
\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 da esas olarak anglo-amerikan emperyalizminin yazd\u0131\u011f\u0131 bir senaryonun uygulamaya konulmas\u0131d\u0131r. T\u0131pk\u0131 birincisi gibi bu ikincisi de anglo-amerikan politikas\u0131yd\u0131. Her ikisinin de as\u0131l \u00e7arp\u0131\u015fan, d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131r\u0131lan g\u00fc\u00e7leri Rusya ve Almanya olmu\u015ftur. Bu bak\u0131mdan her iki sava\u015f\u0131 da sahadaki ba\u015f oyuncular\u0131 itibar\u0131yla bir Alman-Rus sava\u015f\u0131 olarak g\u00f6rmek yanl\u0131\u015f olmayacakt\u0131r.<\/p>\n
Anglo-amerikan emperyalizmi, Avrupa’da bug\u00fcnk\u00fc gibi, kendi kontrol\u00fcnde bir birlik olu\u015fturma gayesine sahipti. Nazilerin 3.Reich projesine bunun i\u00e7in destek verdiler. 3.Reich bir Avrupa Birli\u011fi kurma giri\u015fimiydi. Ve bu giri\u015fim, egemen ulus-devletlerin birli\u011fini de\u011fil, bug\u00fcn ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f oldu\u011fu gibi, Avrupa’n\u0131n ba\u011fr\u0131nda e\u015fitsiz b\u00f6lgeler yaratak, Almanya’n\u0131n ekonomik \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet edecek \u015fekilde bir b\u00f6lgeler birli\u011fini \u00f6ng\u00f6r\u00fcyordu. Nitekim bug\u00fcn AB’de, 4 motor tabir edilen b\u00f6lgenin oldu\u011fu biliniyor (Baden-Wuttemberg, Rhone-Alpes, Lombardiya ve Katalonya). Bug\u00fcn emperyalist think-tanklerden Japon Ohmae’nin “s\u0131n\u0131rs\u0131z d\u00fcnya” derken kast etti\u011fi de geli\u015fmi\u015f b\u00f6lgeler aras\u0131nda geli\u015fmemi\u015f olanlar aleyhine bir birliktir. E\u015fitlerin e\u015fitli\u011fidir. \u00d6yleyse, Naziler ve Hitler, \u00a0anglo-amerikan emperyalizminin global hegemonya tasavvurlar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ayk\u0131r\u0131 bir olgu ve tip de\u011fildir. Tersi do\u011frudur. Anglo-amerikan aleminin Stalin’e y\u00f6nelik \u00f6fkesini bu bak\u0131mdan da anlamak m\u00fcmk\u00fcn oluyor.<\/p>\n
Avrupa’da bu t\u00fcr her birlik giri\u015fimi Rusya’n\u0131n etkisizle\u015ftirilmesini \u00f6ngerektirir. Rusya’y\u0131 bu proje \u00f6n\u00fcnde bir engel olarak g\u00f6r\u00fcr. Her “avrupa birli\u011fi” projesiyle birlikte Rusya siyasal olarak sorunsalla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Ayn\u0131 bug\u00fcn oldu\u011fu gibi. Churchill’in, Kennan’\u0131n an\u0131lar\u0131n\u0131; Dulles birader hakk\u0131nda yaz\u0131lanlar\u0131 okursan\u0131z, Nazi fikriyat\u0131yla bir sorunlar\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlars\u0131n\u0131z.<\/p>\n
Nazi Almanyas\u0131, ekonomik ve siyasal olarak \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 ko\u015fullarda, anglo-amerikan sermayesinin parasal deste\u011fiyle yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (Sadece 1924-1929 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ABD’den Almanya’ya aktar\u0131lan para 63 milyar alt\u0131n Mark kadard\u0131. Almanya’y\u0131 Alman ordusunu yeniden kuran sermayenin y\u00fczde yetmi\u015fe yak\u0131n\u0131 ABD men\u015feliydi. Hemen hemen b\u00fct\u00fcn bildik Alman firmalar\u0131, daha do\u011frusu Alman sanayisinin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131, Siemens, AEG, Opel, Volkswagen, IG Farben ABD tekellerinin, finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n kontrol\u00fc alt\u0131na girmi\u015flerdi. Hatta b\u00fcy\u00fckbaba Prescott Bush bu parasal trafikte rol \u00fcstlenmi\u015f, yahudilere kar\u015f\u0131 baz\u0131 kirli ak\u00e7al\u0131 i\u015flere bula\u015fm\u0131\u015f oldu\u011fu iddias\u0131yla 1943’de mahkemeye bile verilmi\u015fti. Avukat\u0131 da sonradan CIA ba\u015fkan\u0131 olacak Nazi Allen Dulles idi). Bu deste\u011fin temel nedeni, Almanya’y\u0131 SSCB’ye sald\u0131rtmakt\u0131. 3.Reich ad\u0131 alt\u0131nda Avrupa Birli\u011fi’ni olu\u015fturmak i\u00e7in hareket eden Nazi Almanya’s\u0131, \u0130talya ve Japonya’n\u0131n aralar\u0131nda kurmu\u015f olduklar\u0131 ittifaka “anti-Komintern” ad\u0131n\u0131 vermi\u015f olmalar\u0131 tesad\u00fcf de\u011fildir. 3.Enternasyonal’e kar\u015f\u0131 3.Reich. Almanya, \u0130ngiltere, Fransa ve \u0130talya aras\u0131nda akdedilen 1938 M\u00fcnih Antla\u015fmas\u0131, Almanya’y\u0131 do\u011fuya, yani SSCB’ye sald\u0131rtma amac\u0131 ta\u015f\u0131yordu.<\/p>\n
Chamberlain ve Daladier bu gayeyi has\u0131l etmeye y\u00f6nelik bir ortak diplomasi y\u00fcr\u00fct\u00fcyorlard\u0131. Stalin y\u00f6netimi bu diplomasiye b\u00fcy\u00fck bir taktiksel \u00f6ng\u00f6r\u00fc olarak olumlanmas\u0131 gereken 1939 M\u00fcnih Pakt\u0131 ile yan\u0131t vermi\u015fti. M\u00fcnih Pakt\u0131 sadece SSCB’ye sava\u015fa haz\u0131rl\u0131k olana\u011f\u0131 vermemi\u015f, Nazilerin i\u015fgal stratejilerinde, aralar\u0131nda Fransa’n\u0131n da bulundu\u011fu Avrupa \u00fclkelerine \u00a0\u00f6ncelik vermelerine neden olmu\u015ftu. \u00d6nce Bat\u0131’ya sonra SSCB sald\u0131ran Almanya, Bat\u0131 \u00fclkeleriyle SSCB’yi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir \u00a0ittifaka zorlam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
Yani 39 Pakt\u0131 Almanya’n\u0131n izolasyonuna yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Oysa, 38’deki M\u00fcnih Antla\u015fmas\u0131 Almanya dahil emperyalist devletlerin kendi aralar\u0131nda SSCB’ye kar\u015f\u0131 bir ittifak\u0131 anlam\u0131na geliyordu. Sovyet diplomasisi, \u00a0b\u00fct\u00fcn Avrupa’n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131, sava\u015f\u0131n \u00e7ok daha uzun s\u00fcrmesi, s\u00fcre\u011fen bir istikrars\u0131zl\u0131k halinin konsolide edilmesi gibi sonu\u00e7lar\u0131 olabilecek bir hamleyi \u00f6nlemi\u015ftir. Stalin \u00a0diplomasisi bu emperyalist hamleyi SSCB’ye bir paratoner i\u015flevi y\u00fcklemek pahas\u0131na bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00c7ok \u00f6nemli bir m\u00fcdahaledir. Sava\u015f sonras\u0131 Avrupa’n\u0131n tarihinde en uzun s\u00fcrm\u00fc\u015f ekonomik ve siyasal istikrar\u0131n, bar\u0131\u015f ve sosyal-demokrasi d\u00f6neminin diplomatik manada kurucu hamlesidir. \u00a0Stalin Avrupa’y\u0131 adeta \u00a0ipten alm\u0131\u015ft\u0131r. 39 M\u00fcnih Pakt\u0131’n\u0131 as\u0131l \u00a0bu bak\u0131mdan okumak gerekir.<\/p>\n
Ge\u00e7erken, Nazi kuvvetleri sadece Almanlardan olu\u015fmuyordu. Ba\u015fta Fransa olmak \u00fczere bir \u00e7ok Avrupa \u00fclkesinden ihmal edilemeyecek say\u0131da g\u00f6n\u00fcll\u00fc lejyoner Nazi birliklerinin saflar\u0131nda yer al\u0131yordu. Mesela cephede ve cephe gerisinde olmak \u00fczere y\u00fcz binden fazla Frans\u0131z lejyoner Nazilere hizmet veriyordu. Yani Fransa s\u00f6z konusu oldu\u011funda, sadece yurtsever, anti-fa\u015fist bir direni\u015f yoktu. Nazi ordusu saflar\u0131nda fa\u015fist, anti-kom\u00fcnist bir direni\u015f de vard\u0131. Hatta bir \u00e7ok yerde, mesela Berlin’de, K\u0131z\u0131l Ordu’nun ilerleyi\u015fi kar\u015f\u0131s\u0131nda en \u00e7etin direni\u015f bu lejyoner birlikler taraf\u0131ndan veriliyordu.<\/p>\n
Bu Avrupa g\u00f6n\u00fcll\u00fclerini bir araya getiren tarihsel emperyal Avrupa Birli\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcncesiydi. Bunu bu birliklerin kendilerine se\u00e7tikleri isimlerden de anlamak m\u00fcmk\u00fcn. \u00d6rnekse, bir Frans\u0131z lejyoner birli\u011fi (ki say\u0131lar\u0131 on binden fazlayd\u0131) “\u015earlman Alay\u0131” olarak an\u0131l\u0131yordu. Do\u011fusu (Almanya) ve bat\u0131s\u0131yla (Fransa) \u00a0Frank \u0130mparatorlu\u011fu fikrini (yani Avrupa Birli\u011fi de demek m\u00fcmk\u00fcn) yeniden canland\u0131rma imas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yordu. G\u00f6r\u00fcyorsunuz jeo-politik stratejiler tarihsel olarak nas\u0131l bir s\u00fcreklilik arz edebiliyor. Adeta \u00a0tarihsel olarak olu\u015fmu\u015f bir “kollektif bilin\u00e7” e referans veriyorlar.<\/p>\n
Sovyetler Birli\u011fi’nin 2.D.Sava\u015f\u0131’ndan sonraki ikinci kurulu\u015fuyla birlikte konumunu konsolide etmesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, emperyalistler s\u00f6z konusu temel stratejilerini, SSCB’yi ku\u015fatmak \u015feklinde revize ettiler. \u00a0Sosyalist blo\u011fu kendi i\u00e7inde b\u00f6lmek bu stratejisinin ayr\u0131lmaz bir etab\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. 90’lar\u0131n ba\u015f\u0131nda sosyalist d\u00fcnya sisteminin \u00e7\u00f6kmesiyle birlikte vaktiyle rafa kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olan planlar tekrar uygulamaya konulmu\u015ftur.<\/p>\n
B\u00fcy\u00fck Avrasya co\u011frafyas\u0131nda (“BOP” denilen “B\u00fcy\u00fck Orta Do\u011fu Projesi” ni asl\u0131nda “B\u00fcy\u00fck Avrasya Projesi” olarak okumak gerekir) vaktiyle Rusya’ya dayanan, Rusya’n\u0131n etki alan\u0131nda \u00a0yer alan \u00a0devletlerin belli bir s\u0131ralamayla birer birer \u00e7\u00f6kertilmesine \u00f6ncelik verilmi\u015ftir. Afganistan’daki Necibullah y\u00f6netimi, Irak’taki Saddam y\u00f6netimi, Libya’da Kaddafi y\u00f6netimi, ve nihayet Suriye’de Esad y\u00f6netimi hedef olarak se\u00e7ilmi\u015f, eski Sovyet co\u011frafyas\u0131nda, birbirleriyle ba\u011flant\u0131l\u0131 bir \u015fekilde i\u00e7inde yer ald\u0131klar\u0131 jeo-ekonomi-politik konum, sahip olduklar\u0131 demografik \u00f6zellikler y\u00fcz\u00fcnden s\u00fcrekli olarak emperyalist bask\u0131lara, etkilere maruz kalm\u0131\u015f ve bu bak\u0131mdan SSCB ve Rusya i\u00e7in her dar bo\u011fazda en k\u0131r\u0131lgan noktalar haline gelmi\u015f, Balt\u0131k \u00fclkeleri, G\u00fcrcistan, Ukrayna gibi \u00fclkeler, Rusya’n\u0131n etki alan\u0131ndan kopart\u0131lmak istenmi\u015ftir (ABD d\u0131\u015f politikas\u0131na y\u00f6ne verenlerin ba\u015f\u0131nda gelen stratejist Brzezinski bir keresinde, ” Ukrayna, Rusya’dan kopart\u0131l\u0131rsa, art\u0131k Avrasya \u00fclkesi olmaktan \u00e7\u0131kar” \u00a0demi\u015fti. Elbette bunun \u00f6zg\u00fcn bi fikir oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz. Daha \u00f6nce Naziler ayn\u0131 tespiti yapm\u0131\u015flard\u0131.).<\/p>\n
Sald\u0131rgan bat\u0131 emperyalizmine kar\u015f\u0131 her zaman etraf\u0131nda bir cordon sanitaire\u00a0<\/strong>olu\u015fturarak korunma anlay\u0131\u015f\u0131na sahip olmu\u015f Rusya’n\u0131n bu politikas\u0131na darbe vurmak ad\u0131na kendisi i\u00e7in son derece \u00f6nemli, \u00a0birbirlerini co\u011frafi olarak tamamlayan s\u00f6z konusu \u00fclkeler, Rusya i\u00e7in bu i\u015flevi g\u00f6remez hale getirilmek istenmi\u015f, bunda ancak k\u0131smen \u00a0ba\u015far\u0131l\u0131 olunmu\u015ftur.<\/p>\n Arnold Toynbee’nin dedi\u011fi gibi, Rusya’n\u0131n kendi etraf\u0131nda bir g\u00fcvenlik \u00e7emberi olu\u015fturma kaygusu tarihsel deneyimlerinden kaynaklanan kendini korumaya y\u00f6nelik bir t\u00fcr do\u011fal reflekstir (Afganistan’a m\u00fcdahalesinde de bu refleksi g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Daha \u00f6nce Yalta’da, kom\u00fcnistlerin sa\u011flam mevziler kazanm\u0131\u015f olduklar\u0131 Yunanistan’\u0131n kontrol\u00fcn\u00fcn, Rusya taraf\u0131ndan, Polonya’n\u0131n kontrol\u00fc kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u0130ngiltere’ye b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131nda da bu anlay\u0131\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz). Yine Toynbee, Bat\u0131’n\u0131n Rusya’y\u0131 \u00e7evreleme amac\u0131n\u0131nsa, Rusya’y\u0131 yok etmeye y\u00f6nelik oldu\u011funu, dolay\u0131s\u0131yla onun bu do\u011fal refleksinin anla\u015f\u0131l\u0131r oldu\u011funu ilave ediyor.<\/p>\n Anglo-amerikan emperyalizminin bu yeni ku\u015fatma plan\u0131 \u00fc\u00e7 yerde, G\u00fcrcistan, Suriye ve Ukrayna’da beklemedi\u011fi bir direni\u015fle kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f, evdeki hesap \u00e7ar\u015f\u0131ya uymam\u0131\u015ft\u0131r. Hedef se\u00e7ilmi\u015f b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde nerede, nas\u0131l ve ne zaman bitirilece\u011fi kestirelemeyen, kontrol\u00fc de giderek g\u00fc\u00e7le\u015fen, dahas\u0131 anglo-amerikan emperyalizminin m\u00fcttefik g\u00fc\u00e7leri i\u00e7inde de yar\u0131lmalara, g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131na hatta kampla\u015fmalara \u00a0yol a\u00e7an bir kaos hali vard\u0131r. \u00a0Emperyalist cepheyi ekonomik ve siyasal olarak olumsuz \u015fekilde etkilemekte olan kaos halinin devam\u0131 ve anti-emperyalist g\u00fc\u00e7lerin direni\u015flerinin (bu ikisinin birbirlerini ko\u015fullayacaklar\u0131 da a\u00e7\u0131kt\u0131r) mevzi kazanmas\u0131 emperyalist blok i\u00e7indeki \u00e7eli\u015fkileri ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak derinle\u015ftirecektir. Bunun \u00a0i\u015faretleri zaten epeydir a\u00e7\u0131k olarak verilmektedir. Emperyalistlerin d\u00fcnyay\u0131 tamamen fethetme ad\u0131na ba\u015flatt\u0131klar\u0131 sald\u0131r\u0131, ku\u015fatma hamlesi, giderek onun i\u00e7in bir varolu\u015f sorunu, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme sorunu haline gelmektedir.<\/p>\n Avrasya co\u011frafyas\u0131n\u0131n iki b\u00fcy\u00fck \u00fclkesi, \u00c7in ve Rusya’n\u0131n hegemonik g\u00fc\u00e7ler kar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7\u0131karlar\u0131 ortakt\u0131r. Emperyalist ku\u015fatma bu iki \u00fclkeyi i\u015fbirli\u011fi ve dayan\u0131\u015fma i\u00e7inde olmaya zorlamaktad\u0131r. Rusya’n\u0131n askeri g\u00fcc\u00fcne dayanan siyasal etkisini, \u00c7in’in, Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 \u00f6ncesinin h\u0131zl\u0131 sanayile\u015fen Almanya’s\u0131n\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131ran ekonomik, end\u00fcstriyel at\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 geri p\u00fcsk\u00fcrtmek bat\u0131 emperyalizminin temel hedefidir (Ge\u00e7erken, bug\u00fcnk\u00fc \u00a0anglo-amerikan emperyalizminin ilk sanayile\u015fme hamlesi, \u00c7in, Rusya, T\u00fcrkiye vs \u00fclkelerin sanayilerinin, tar\u0131mlar\u0131n\u0131n ta o zamandan anglo-amerikan kapitalizmi lehine \u00e7\u00f6kertilmesi pahas\u0131na ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Bu s\u00f6z konusu y\u0131k\u0131m ger\u00e7ekle\u015ftirilmeden veya ba\u015fka bir ifadeyle bu \u00fclkeler sisteme ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirilmeden “sanayi devrimi” yol alamazd\u0131. Hem \u00c7in hem Rusya ancak devrimlerle bu sitemden koparak d\u00fcnya g\u00fcc\u00fc haline gelebilmi\u015flerdir. Bunun da alt\u0131n\u0131 \u00e7izmek isterim. Emperyalist sistem i\u00e7inde kalarak emperyalizme kar\u015f\u0131 koyamazlard\u0131. Bug\u00fcn de b\u00f6yledir.Emperyalizm kendisini s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in \u00f6zellikle \u00c7in ve Rusya’ya gem vurmak zorundad\u0131r) Emperyalizmin sald\u0131rgan ku\u015fatma politikas\u0131, bu iki \u00fclkeyi \u00f6ncelikle bulunduklar\u0131 co\u011frafyaya hapsederek, d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131ndan izole etme stratejisi, bu iki \u00fclkeyi her ge\u00e7en g\u00fcn g\u00fc\u00e7lerini birle\u015ftirmeleri i\u00e7in te\u015fvik etmektedir.<\/p>\n \u00c7in’in b\u00fcy\u00fcmek, geli\u015fmek i\u00e7in ihtiya\u00e7 duydu\u011fu ba\u015fta petrol, gaz olmak \u00fczere hammadde ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 temin etti\u011fi ve \u00fcretti\u011fi sanayi mallar\u0131 i\u00e7in pazar i\u015flevi g\u00f6ren \u00fclkelerde kaos yarat\u0131lmak istenmekte, ayn\u0131 zamanda, \u00c7in’in i\u00e7eriden b\u00f6l\u00fcnmesi i\u00e7in \u015fartlar haz\u0131rlanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Tibet ve Do\u011fu T\u00fcrkistan sorunlar\u0131 etraf\u0131nda emperyalist oyunlar sahnelenmektedir(Pek yak\u0131nda Rusya’da, \u00c7e\u00e7enistan meselesinin yeniden alevlendirilmesine de haz\u0131r olmak laz\u0131m. Suriye ve Irak’taki cihat\u00e7\u0131 ter\u00f6ristler aras\u0131nda \u00c7e\u00e7en, G\u00fcrc\u00fc,\u00c7inli m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n artmas\u0131 bir tesad\u00fcf olmasa gerektir). \u00c7in sanayisinin ham petrol, mineral girdilerini temin eden Afrika \u00fclkelerinin hepsinde emperyalist operasyonlar \u00e7er\u00e7evesinde kaos politikalar\u0131 izlenmesi tesad\u00fcf de\u011fildir. Ham petrol s\u00f6z konsu oldu\u011funda, Libya, Sudan, Nijerya gibi \u00fclkeler \u00c7in’in \u00f6nemli ticaret partnerleridir. \u00a0Ba\u011fdat’ta Maliki y\u00f6netiminin, \u0130ran’daki rejimin hedef al\u0131nmas\u0131nda, ba\u015fka \u015feylerin yan\u0131 s\u0131ra, bu y\u00f6netimlerin \u00c7in ve Rusya ile olan ekonomik ili\u015fkilerinin etkisini ihmal etmemek gerekir.<\/p>\n Bu \u00e7er\u00e7evede, I\u015e\u0130D, \u015eam y\u00f6netiminden \u00f6nce Ba\u011fdat y\u00f6netimini devirmek i\u00e7in devreye sokulmu\u015ftur. ABD, Irak’ta kaybetti\u011fi sava\u015f\u0131, bu kez, I\u015e\u0130D sayesinde yaratmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc f\u0131rsatlarla kazanabilmeyi ummaktad\u0131r. I\u015e\u0130D g\u00f6kten inmemi\u015ftir. ABD’nin elinde El Kaide denilen, ta Sovyet-Afgan Sava\u015f\u0131 g\u00fcnlerinde temelleri at\u0131lm\u0131\u015f bir para militer “kaynak” organizasyonun belli bir ihtiyaca g\u00f6re, belli bir momentte olu\u015fturulmu\u015f bir versiyonudur. Bir bak\u0131yorsunuz, El Nusra oluyor, bir bak\u0131yorsunuz \u00d6SO, ve sonra I\u015e\u0130D, ve belki tekrar \u00d6SO veya ba\u015fka bir \u015fey… Mesela, Suriye’ye sald\u0131r\u0131 ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bir \u00e7ok cihat\u00e7\u0131n\u0131n Libya’dan Suriye’ye, T\u00fcrkiye \u00fczerinden sevk edilmi\u015f oldu\u011funu biliyoruz. Hatta Bingazi’de \u00f6ld\u00fcr\u00fclen ABD b\u00fcy\u00fckel\u00e7isi, \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeden \u00f6nceki son g\u00f6r\u00fc\u015fmesini s\u00f6z konusu cihat\u00e7\u0131lar\u0131n Libya’dan Suriye’ye sevki konusunda T\u00fcrkiye b\u00fcy\u00fck el\u00e7isiyle yapm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n ABD’nin \u015fimdi tercih etti\u011fi bu “vekalet sava\u015f\u0131” n\u0131 hedef se\u00e7ti\u011fi b\u00fct\u00fcn bir alanda kontrol etmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir (ABD, Irak’\u0131 do\u011frudan i\u015fgal ederek varmay\u0131 umdu\u011fu sonu\u00e7lara ula\u015famad\u0131. Ba\u015far\u0131l\u0131 olamad\u0131. \u00dcstelik bu i\u015fgalin kendisine b\u00fcy\u00fck bir mali k\u00fclfet getirmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc. Obama d\u00f6nemini Bush d\u00f6neminden ay\u0131ran \u00f6nemli bir stratejik fark, do\u011frudan i\u015fgal yerine daha \u00f6nce Afganistan’da SSCB’ye kar\u015f\u0131 ba\u015far\u0131yla uygulanm\u0131\u015f “vekalet sava\u015f\u0131” y\u00f6ntemine geri d\u00f6n\u00fclmesi olmu\u015ftur .<\/p>\n Ancak bug\u00fcnk\u00fc d\u00fcnya \u015fartlar\u0131 farkl\u0131d\u0131r. Mesela d\u00fcn\u00fcn SSCB kar\u015f\u0131s\u0131ndaki \u00c7in ve \u0130ran gibi \u00e7ok \u00f6nemli iki m\u00fcttefiki bug\u00fcn ABD’nin hedef se\u00e7ti\u011fi \u00fclkeler aras\u0131ndad\u0131r. Bir de ilgin\u00e7 bir not, Afganistan’daki strateji Beyaz Saray’\u0131n en silik, en zay\u0131f ba\u015fkanlar\u0131ndan biri olan Carter d\u00f6neminde uygulamaya konmu\u015ftu. Bug\u00fcnk\u00fc Obama da zay\u0131fl\u0131k ve siliklik bak\u0131m\u0131ndan Carter’a en \u00e7ok benzeyen ba\u015fkand\u0131r. Tabii her ikisi de ayn\u0131 dan\u0131\u015fman\u0131n, Brzezinski’nin telkinleri do\u011frultusunda hareket ettiler. Sonuncusu h\u00e2l\u00e2 da ediyor). \u00a0I\u015e\u0130D’in ve di\u011fer emperyalist- lejyoner sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n \u015fimdiye kadar ki aksiyonlar\u0131 da bunu kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. ABD, \u00f6n\u00fcnde sonunda askeri olarak m\u00fcdahale etmek zorundad\u0131r. Ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc kendi yaratt\u0131\u011f\u0131 kaosu sonland\u0131rmas\u0131 olanakl\u0131 de\u011fildir. Ancak b\u00f6yle bir m\u00fcdahalenin de nerelere kadar uzan\u0131p, nelere mal olaca\u011f\u0131n\u0131 kestirmek zor olmasa gerektir. \u00a0ABD’nin b\u00f6yle bir m\u00fcdahaleden sa\u011flam \u00e7\u0131kmas\u0131 kabil de\u011fildir.<\/p>\n Bu arada, K.Afrika’dan Pakistan, Hindistan ve \u00c7in’e kadar emperyalizmin vurucu g\u00fc\u00e7leri olarak islamc\u0131l\u0131\u011f\u0131n,cihat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n \u00a0te\u015fvik edilmekte olmas\u0131n\u0131n Bat\u0131 Avrupa i\u00e7in de bir tak\u0131m olumsuz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n olaca\u011f\u0131 kesindir. Hatta en \u00f6nce buradaki g\u00f6reli istikrar a\u011f\u0131r bir darbe alacakt\u0131r. B.Avrupa’da m\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfus g\u00f6\u00e7ler sayesinde \u00a0kontrols\u00fcz bir \u015fekilde artacakt\u0131r. Bunun bug\u00fcnk\u00fcne k\u0131yasla daha a\u011f\u0131r sosyolojik, siyasal sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n olaca\u011f\u0131n\u0131 tahmin etmek g\u00fc\u00e7 olmasa gerektir. Avrupa toplumlar\u0131 giderek ter\u00f6rize olacaklard\u0131r. Bu \u015fartlarda, AB’nin ABD’ye siyasal \u00a0ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n daha da artmas\u0131 beklenmelidir.AB’nin kendi iktidar\u0131na sahip bir siyasal oyuncu olma arzusu ger\u00e7ekle\u015fmeyecektir. Zaten \u015fimdiden gerek Rusya’ya kar\u015f\u0131 al\u0131nan tav\u0131rda ve gerekse b\u00f6lgemizde s\u00fcren “vekalet sava\u015flar\u0131” dolay\u0131s\u0131yla bunun emarelerini g\u00f6rebilmekteyiz.<\/p>\n Ukrayna’da, Kiev’de bulunan, militan g\u00fcc\u00fcn\u00fc Nazi gruplar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6netim de I\u015e\u0130D’den, El Kaide’den \u00e7ok farkl\u0131 de\u011fildir. \u00dcstelik “Ukrayna sorunu” bir d\u00fcnya sava\u015f\u0131na yol a\u00e7ma potansiyeline sahiptir. Fa\u015fist Kiev y\u00f6netiminin elinde n\u00fckleer silahlar vard\u0131r. Muhtemelen anglo-amerikan emperyalizminin stratejistleri Almanya ve Rusya’y\u0131 bir kez daha kafa kafaya toku\u015fturma hesaplar\u0131 da yapmaktad\u0131rlar. AB’nin ABD’nin \u0131srar\u0131yla Ukrayna sorununda etkili bir siyaset izlemesi, \u00f6zellikle Almanya’n\u0131n \u00a0inisiyatif almas\u0131 \u00f6nemli g\u00f6stergelerdir. Dikkat edilirse, Alman emperyalizmi Irak’ta, Libya’da, Afganistan’da, Suriye’de pek hevesli g\u00f6r\u00fcnmedi\u011fi aktif emperyalist siyaseti, Ukrayna’da b\u00fcy\u00fck bir hevesle yerine getirmektedir. San\u0131yorum bu, en yukar\u0131da tarihsel jeo-ekonomi-politikle ilgili olarak s\u00f6ylediklerimi destekleyen bir olgudur.<\/p>\n Tekrar kar\u015f\u0131 cepheye d\u00f6necek olursak, \u00f6ncelikle \u00c7in ve Rusya’n\u0131n kapitalist \u00fclkeler olduklar\u0131n\u0131, emperyal hevesler i\u00e7inde olduklar\u0131n\u0131 tespit etmek gerekir. Hem \u00c7in hem de Rusya anglo-amerikan hegemonyas\u0131na tabi mevcut neo-liberal emperyalist sistemin bile\u015fenleridir. ABD-Japonya-AB emperyalizminin alt birimleri olarak g\u00f6r\u00fclebilecek \u00fclkelerdir. Bu iki \u00fclkenin emperyalist olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek do\u011fru olmaz. \u015eu halleriyle bu sistemin i\u015fleyi\u015finin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmalar\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Sistemin kendilerine kar\u015f\u0131 koyaca\u011f\u0131 olas\u0131 yapt\u0131r\u0131mlardan olumsuz olarak etkilenecekleri, etkilenmekte olduklar\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n Yani \u00e7eki\u015fme, emperyalist sistem i\u00e7inde, bu sistemin dominantlar\u0131 olan ABD-Japonya-AB ile halen domine edilmi\u015f konumda bulunan Rusya ve \u00c7in aras\u0131ndad\u0131r. Elbette bu bile\u015fenlerin her birinin bir di\u011feriye g\u00f6rece ikincil \u00f6neme sahip \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 s\u00f6z konusudur. Ancak \u015fu halde \u00f6ne \u00e7\u0131kan ABD-Japonya-AB blo\u011funa kar\u015f\u0131 emperyalist sistemin alt birimleri, bile\u015fenleri olarak Rusya ve \u00c7in’in benzer konumdaki \u00fclkeleri de yanlar\u0131na alarak blokla\u015fma \u00e7abas\u0131d\u0131r. \u00c7at\u0131\u015fman\u0131n ana ekseni buras\u0131d\u0131r.<\/p>\n ABD-Japonya ve AB’nin geriletilmesi, sistemin genel olarak geriletilmesi ve tabii onu alt etmeye y\u00f6nelik devrimci olanaklar\u0131n takviye edilmesi anlam\u0131na gelir. Rusya, \u00c7in ve onlarla birlikte hareket etmesi muhtemel sisteme g\u00f6re alt birim \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131yan \u00a0di\u011fer \u00fclkelerin desteklenmesi, emperyalist sistemin, onun sald\u0131rgan, anti-demokratik, ayd\u0131nlanma kar\u015f\u0131t\u0131 i\u015fgalci hegemonik g\u00fc\u00e7lerinin zay\u0131flat\u0131lmas\u0131, d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ok yerinde anti-emperyalist devrimci direni\u015f olanaklar\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi gibi bir i\u015flev g\u00f6r\u00fcr. B\u00f6ylece sisteme dahil olan, ihtiva ettikleri halklar\u0131n sistemin nispeten en a\u011f\u0131r ma\u011fdurlar\u0131 oldu\u011fu \u00fclkelerde emperyalist zincirin k\u0131r\u0131lma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131r\u0131r. K\u0131sacas\u0131, \u00a0proletarya siyasetinin \u00e7\u0131kar\u0131nad\u0131r.<\/p>\n Rusya izledi\u011fi ekonomik politikalarla kendisini en az son on be\u015f y\u0131ldan beri tedarik\u00e7i bir \u00fclke konumuna d\u00fc\u015f\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr (Mesela, 2006 rakamlar\u0131na g\u00f6re gayri safi milli has\u0131las\u0131n\u0131n en az y\u00fczde altm\u0131\u015f\u0131n\u0131 petrol ve gaz sat\u0131\u015flar\u0131ndan temin ediyordu). Enerji hammadddesi, mineraller ve metaller satmakta, mam\u00fcl sanayi ve tar\u0131m \u00fcr\u00fcnleri sat\u0131n almaktad\u0131r. Rus ekonomisi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ham petrol ve do\u011fal gaz fiyatlar\u0131na duyarl\u0131d\u0131r. Ukrayna sorunu ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 s\u0131ralarda, Rusya’ya kar\u015f\u0131 al\u0131nan en \u00f6nemli ekonomik yapt\u0131r\u0131m karar\u0131, ABD’nin m\u00fcttefiki S.Arabistan’la anla\u015farak ham petrol fiyatlar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrmesi olmu\u015ftur. Petrol ve gaz fiyatlar\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f Rus ekonomisini iyice k\u0131r\u0131lganla\u015ft\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n Tabii emperyalist bat\u0131 \u00fclkelerinin izledikleri emperyalist yapt\u0131r\u0131m politikalar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu zaman \u00e7eli\u015fkili sonu\u00e7lar\u0131 olabilmektedir. Mesela bu son \u00f6rnekte, petrol fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi, ekonomik olarak, \u00f6ncelikle bir ba\u015fka hedef \u00fclke olan \u00c7in’in i\u015fine yaramaktad\u0131r. Rusya’ya kar\u015f\u0131 izlenen emperyalist politika a\u00e7\u0131s\u0131ndan ekonomik olarak olumlu etki yaratsa da, \u00c7in’e kar\u015f\u0131 izlenen politika bak\u0131m\u0131ndan sonu\u00e7 olumsuzdur. Bir ba\u015fka olumsuz sonu\u00e7, petrole olan ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131 dolay\u0131s\u0131yla ABD dolar\u0131n\u0131n de\u011ferinin d\u00fc\u015fme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Son olarak, ham pertol\u00fcn ucuzlamas\u0131, ABD’de “kaya gaz\u0131” gibi alternatif enerji kaynaklar\u0131na yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar\u0131n zarara d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gibi bir ekonomik sonu\u00e7 da yarat\u0131r. Ham petrol fiyalar\u0131n\u0131n keskin bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015famas\u0131yla birlikte tabii petrol ka\u011f\u0131tlar\u0131n\u0131n fiyatlar\u0131 sert bir \u015fekilde d\u00fc\u015fecektir. \u00a0Wall Street bu zararlardan olumsuz etkilenir (Herhalde S.Arabistan ham petrol fiyatlar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrme kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ABD’den “kaya gaz\u0131” gibi alternatif enerji kaynaklar\u0131 i\u00e7in yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlardan vazge\u00e7mesini istemi\u015ftir). \u00a0Kay\u0131plara u\u011frar. Yani ABD’nin yapt\u0131r\u0131m ara\u00e7lar\u0131 bir s\u00fcre sonra bir bumerang haline d\u00f6n\u00fc\u015febilir. Bu arada, Rusya ve \u00c7in’le ihmal edilemeyecek derecede \u00f6nemli ekonomik ili\u015fkileri bulunan AB \u00fclkelerinin maruz kalaca\u011f\u0131 etkiler de var. \u0130leride Rusya ve \u00c7in’in etkili kar\u015f\u0131 ataklar\u0131 ABD, AB ve Japonya aras\u0131ndaki ili\u015fkileri naho\u015f hale getirebilir.<\/p>\n Evet do\u011fru, ekonomik olarak Rusya \u00c7in’e g\u00f6re daha fazla k\u0131r\u0131lgand\u0131r. Ham petrol ve gaz fiyatlar\u0131 en \u00f6nemli gelir kayna\u011f\u0131d\u0131r. S\u0131cak paraya, \u00a0uluslararas\u0131 para piyasalar\u0131na ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ihmal edilemeyecek kadar \u00f6nemlidir. \u00a0Ekonomisinde emperyalist finansal merkezlerle i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f oligarklar\u0131n oyuncu olarak rolleri b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. \u00d6zellikle bu son nokta Rusya ekonomisinin en zay\u0131f taraf\u0131d\u0131r. Tamam. Rusya zarar g\u00f6r\u00fcyor. G\u00f6rmeye devam edecek.<\/p>\n Bunun nedeni, Gorba\u00e7ov ve Yeltsin reformlar\u0131n\u0131n, Deng \u00c7in’indeki reformlara nazaran bir stratejiden yoksun olmas\u0131yd\u0131. Rusya’da g\u00f6z\u00fc kara olarak bir kar\u015f\u0131-devrim s\u00fcreci ba\u015flat\u0131lmak istenmi\u015f ( g\u00f6z\u00fc kara devrimin kar\u015f\u0131 devrimi de g\u00f6z\u00fc kara oluyor dersek yanl\u0131\u015f bir \u015fey s\u00f6ylemi\u015f olmay\u0131z), bunun i\u00e7in de \u00f6ncelikle politik yap\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesinden i\u015fe ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Devlet da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015f, h\u0131zl\u0131 ve toplu bir \u00f6zelle\u015ftirme kampanyas\u0131yla, yabanc\u0131 sermayeyle ba\u011flant\u0131l\u0131 mafyatik oligarklar eliyle bankalar\u0131n, kamu te\u015febb\u00fcslerinin ya\u011fmalanmas\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. “Bat\u0131l\u0131 dan\u0131\u015fmanlar”\u0131n yazd\u0131klar\u0131 re\u00e7eteye uygun olarak “\u015fok terapi” y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulmu\u015ftur. Ba\u015far\u0131s\u0131z askeri m\u00fcdahale giri\u015fimi kar\u015f\u0131-devrimcilerin bu devleti \u00e7\u00f6zme \u00a0e\u011filimini g\u00fc\u00e7lendirmi\u015ftir. Oligarklar bu \u015fartlarda olu\u015fan otorite bo\u015flu\u011fundan \u00e7\u0131km\u0131\u015flar, sadece ekonomide de\u011fil, politik alanda da g\u00fc\u00e7lerini \u00e7ok artt\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. S\u00fcre\u00e7 Sovyet halklar\u0131 i\u00e7in tam bir trajedi olmu\u015ftur. Tahminlere g\u00f6re alt\u0131 milyon civar\u0131nda Sovyet insan\u0131 hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015ftir. D\u00fcnyan\u0131n ikinci b\u00fcy\u00fck end\u00fcstriyel g\u00fcc\u00fc ya\u011fmalanarak etkisiz hale getirilmi\u015ftir.<\/p>\n \u00c7in’deyse her zaman ve halen amiyane tabirle yo\u011furt \u00fcflenerek yenmektedir. Orada tarihsel olarak i\u015fler hep a\u011f\u0131rdan al\u0131n\u0131r. \u00c7in, K\u00fclt\u00fcr Devrimi ve SSCB deneyimlerini iyi okumu\u015ftur. Tiananmen olaylar\u0131 ayr\u0131ca \u00a0uyar\u0131c\u0131 olmu\u015ftur. \u00c7in, \u00f6ncelikle (Sovyetlere g\u00f6re s\u0131n\u0131fsal olarak daha karma\u015f\u0131k ve k\u0131r\u0131lgan olan) siyasal yap\u0131s\u0131n\u0131 konsolide etmek yoluna gitmi\u015f, bu sa\u011flam yap\u0131yla ekonomik reformlar\u0131, devleti devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakmadan, devlet kontrol\u00fcnde yapma olana\u011f\u0131 bulmu\u015ftur. Yani politik yap\u0131y\u0131 \u00e7\u00f6zmek \u015f\u00f6yle dursun, tersine takviye ederek refomlar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fctmek istemi\u015ftir. \u00a0Tiananmen olaylar\u0131 sonras\u0131nda partideki h\u0131zl\u0131 liberalle\u015fme yanl\u0131lar\u0131, liberal entellet\u00fceller partiden ve \u00fclkeden ihra\u00e7 edilmi\u015f ya da ba\u015fka \u015fekillerde devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. Politik olarak tek sesli bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc vermek \u00c7in y\u00f6netiminin b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verdi\u011fi bir konu olmu\u015ftur. Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci yava\u015f, kontroll\u00fc ve devlet denetiminde olmu\u015ftur. \u00d6zelle\u015ftirmeler yerine devlet ve \u00f6zel gir\u015fimin \u00a0melezlenmesi tercih edilmi\u015ftir. Reformlar esas olarak ekonomik alanla s\u0131n\u0131rl\u0131 tutulmak istenmi\u015ftir. Bu arada, Rusya’dakinden farkl\u0131 olarak b\u00fcy\u00fck stratejik \u00f6neme sahip kamuya ait bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ya\u011fmalanmas\u0131na izin verilmemi\u015ftir. Bundan ba\u015fka, do\u011frudan devlete rakip siyasal g\u00fc\u00e7lerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 da engellenmi\u015ftir. Bununla beraber kapitalist gir\u015fimcilerin partiye dahil olabilmesi i\u00e7in d\u00fczenlemeler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci toplumun emek\u00e7i alt katmanlar\u0131n\u0131 devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakm\u0131\u015f ama giderek g\u00fc\u00e7lenenyer yer burjuvala\u015fan orta katmanlarla palazlanan b\u00fcy\u00fck burjuvalar\u0131n inisiyatiflerini artt\u0131rmalar\u0131na olanak tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Her iki \u00fclkede uygulamaya konulmu\u015f olan s\u00fcre\u00e7, emek\u00e7i s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00fczerindeki y\u00fck\u00fc a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f, b\u00f6lgesel e\u015fitsizlikleri derinle\u015ftirmi\u015ftir.<\/p>\n Putin Rusya’s\u0131 yak\u0131n zamanlara kadar” jeo-politik” ve “ekonomi politik” aras\u0131ndaki s\u0131k\u0131 ba\u011flant\u0131y\u0131 somut bir \u015fekilde kavrayamam\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdilerde, \u015fartlar\u0131n dayatmas\u0131yla \u00c7in’in daha \u00a0yirmi k\u00fcsur \u00a0y\u0131l \u00f6nce izledi\u011fi y\u00f6ntemi uygulama gere\u011fi duymaktad\u0131r. \u00c7in halen g\u00fc\u00e7l\u00fc merkantilist vurgular\u0131yla korporatif-teknokratik bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcye sahip devlet\u00e7i kapitalizmi yer yer neo-liberal \u00f6nlemlerle harmanlayarak uygulamaktad\u0131r. Rusya’n\u0131n da giderek a\u011f\u0131rla\u015fan ku\u015fatma \u015fartlar\u0131nda bu yola girebilece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir. San\u0131yorum bu s\u00fcre\u011fen kriz \u015fartlar\u0131nda bu \u00a0t\u00fcr kapitalizmin \u00e7ok daha geni\u015f bir co\u011frafyada uygulama alan\u0131 bulmas\u0131yla mevcut emperyalist sistem i\u00e7indeki kap\u0131\u015fma giderek \u015fiddetlenecektir. Hatta biraz ileride “tekelci-devlet kapitalizmi” tart\u0131\u015fmalar\u0131 yeniden g\u00fcndeme gelebilir.<\/p>\n \u015eimdi Rusya bat\u0131 \u00fclkelerinin k\u0131s\u0131tlamalar\u0131ndan do\u011fan ekonomik a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00c7in’le ticari ili\u015fkilerini geli\u015ftirerek telafi etmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Rusya tarihsel, jeo-ekonomi-politik ger\u00e7ekli\u011fini unuttu\u011fu ya da ihmal etti\u011fi i\u00e7in bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkeler kar\u015f\u0131s\u0131nda geni\u015f bir manevra alan\u0131na sahip de\u011fildir. \u00c7in’deki devlet kapitalizmi prati\u011finin en k\u0131r\u0131lgan yan\u0131 hem sermaye ve hem de hammade\/ mam\u00fcl madde ithal ve ihrac\u0131 bak\u0131m\u0131ndan uluslararas\u0131 pazarlara, \u00f6zellikle emperyalist blok \u00fclkelerine ba\u011f\u0131ml\u0131 olmas\u0131d\u0131r. \u00c7in sadece i\u00e7 pazar\u0131na dayanarak bug\u00fcnk\u00fc b\u00fcy\u00fcmesini s\u00fcrd\u00fcremeyece\u011fini g\u00f6rmektedir.\u00c7in ekonomisini ihracata dayal\u0131 bir b\u00fcy\u00fcme stratejisine g\u00f6re kurgulam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Bir de tabii bug\u00fcne kadar d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda uygulama deneyimlerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, kamu ve \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn \u00f6zelin egemenli\u011fini \u00f6ng\u00f6ren karma bir model i\u00e7inde i\u015flemesinin ekonomik ve sosyal olarak \u00e7arp\u0131k sonu\u00e7lar\u0131 olmaktad\u0131r. Mesela \u00f6zel okul ve devlet okulunun, \u00f6zel hasteneyle devlet hastanesinin bir arada karma bir model i\u00e7inde i\u015fletildi\u011fi \u015fartlarda her ikisinden de verim al\u0131nam\u0131yor. Bunu bug\u00fcn \u00fclkemizde de net olarak g\u00f6zlemliyoruz. \u00d6zel olan kamunun alt\u0131n\u0131 kendi lehine oyup, onun s\u0131rt\u0131nda semirmeyi ama\u00e7 ediniyor. Yine bu \u015fartlarda yolsuzluklar adeta rutin uygulamalar haline geliyor. Polisiye \u00f6nlemler \u00e7are olam\u0131yor. Mevcut yap\u0131 bu hali te\u015fvik ediyor. Mesela benzer bir durum SSCB’de NEP d\u00f6neminde de g\u00f6zlemlenmi\u015fti. Sosyalist kurulu\u015f biraz daha gecikmi\u015f olsayd\u0131, belki de hi\u00e7 olanakl\u0131 olmayacakt\u0131.<\/p>\n Rusya ve \u00c7in h\u00e2l\u00e2 net olarak ne yapmak istediklerine karar verememi\u015flerdir. En \u00f6nemlisi, bu iki \u00fclke bug\u00fcn \u00a0hareketlerine, kararlar\u0131na \u00a0y\u00f6n verecek bir ideale, bir “b\u00fcy\u00fck fikir”e sahip de\u011fildirler. B\u00fcy\u00fck bir fikir, ideal olmadan b\u00fcy\u00fck bir hareket, b\u00fcy\u00fck bir hamle olmaz. Ortak siyasal hareket motivasyonu d\u00fc\u015fer.<\/p>\n Bununla beraber, iki \u00fclkenin \u00a0emperyalist bat\u0131 \u00fclkeleriyle son on be\u015f yirmi y\u0131ldaki gibi bir ili\u015fki i\u00e7inde olmalar\u0131 da art\u0131k olanakl\u0131 de\u011fildir. Bence bu son yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n Bat\u0131 i\u00e7in en ahmak\u00e7a sonucu, Rusya ve \u00c7in aras\u0131ndaki ekonomik ve siyasal ba\u011fla\u015fmay\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmek olacakt\u0131r. Rusya ile Sovyetler’in \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcnden sonra olu\u015fturulan “emperyalist bar\u0131\u015f” ili\u015fkileri yerle bir olacak, 1989 \u00f6ncesine geri d\u00f6n\u00fclecektir. Bunun AB i\u00e7in de a\u011f\u0131r ekonomik ve siyasal sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n olaca\u011f\u0131n\u0131 birlikte g\u00f6rece\u011fiz. Tekrar pahas\u0131na, Rusya’y\u0131 “petrol fiyatlar\u0131” k\u0131rbac\u0131yla uysalla\u015ft\u0131rma fikri ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir bumerang haline d\u00f6n\u00fc\u015fecektir. San\u0131yorum, 2015 y\u0131l\u0131nin ilk yar\u0131s\u0131ndan itibaren ABD tekrar ham petrol fiyatlar\u0131n\u0131n y\u00fckseltme giri\u015fiminde bulunacak, bunun \u00fczerine, \u00a0AB halklar\u0131 ciddi bir \u015fekilde ABD’ye artan \u00a0ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve NATO konusunu tart\u0131\u015fmaya ba\u015flayacaklard\u0131r. Hali haz\u0131rda ABD politikalar\u0131n\u0131n ne kadar y\u00f6ns\u00fcz, belirsiz, karars\u0131z oldu\u011fu, ABD y\u00f6netimi i\u00e7inde her kafadan bir sesin \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131, mesela bir kanat cihat\u00e7\u0131larla sava\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 isterken, ba\u015fka bir kanad\u0131n cihat\u00e7\u0131lar\u0131 desteklemekten yana oldu\u011fu (Mesela son y\u0131llarda ayn\u0131 finansal kesimlere dayand\u0131klar\u0131 i\u00e7in birlikte hareket eden neo-con<\/strong>, \u00a0pro-\u0130srail<\/strong>, malum\u00a0\u00e7evreci<\/strong> \u00f6rg\u00fctler, ve tabii\u00a0e\u015fcinsel<\/strong> \u00f6rg\u00fctlerini bunlar\u0131n aras\u0131nda anmak gerekir)\u00a0<\/strong>a\u00e7\u0131k olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Bariz bir iktidars\u0131zl\u0131k hali g\u00f6zlemleniyor. Art\u0131k olan\u0131 biteni “en son ba\u015fkanlar duyuyor” . Bat\u0131’n\u0131n bu seferki Rusya seferinin kendisi i\u00e7in faturas\u0131 a\u011f\u0131r olacakt\u0131r. Yeni bir d\u00fcnya d\u00fczeni o noktadan y\u00fckselecektir.<\/p>\n Bug\u00fcn gelinen noktay\u0131 kestirememi\u015f veya \u00f6nemsememi\u015f olmalar\u0131 \u00c7in ve Rusya i\u00e7in \u00f6nemli bir kusurdur. Ne Rusya ne de \u00c7in d\u00fcnya emperyalist sisteminin bile\u015fenleri olmay\u0131 s\u00fcrd\u00fcrerek, neo-liberal kapitalist politikalar\u0131 izleyerek anglo-sakson hegemonyas\u0131n\u0131 k\u0131rabilirler. Ku\u015fatmadan s\u0131yr\u0131lamazlar.Hem \u00c7in hem de Rusya halen anglo-saksonlarla uzla\u015fabileceklerini d\u00fc\u015f\u00fcnmektedirler. Uzla\u015fma elbette olabilir fakat a\u011f\u0131r bedel \u00f6denerek. Bu \u00fclkeler s\u0131radan \u00fclkeler haline gelmeyi, ABD’nin vasallar\u0131 haline gelmeyi kabullendiklerinde uzla\u015fma sa\u011flan\u0131r. \u00a0Yani her iki \u00fclke de, tarihsel jeo-ekonomi-politik \u00e7\u0131karlar\u0131na ihanet etmeleri halinde, k\u0131sacas\u0131 teslim olduklar\u0131nda uzla\u015f\u0131 olur.<\/p>\n Emperyalizmle uzla\u015fma demek ona teslim olmak demektir. Emperyalizmin uzla\u015fmadan anlad\u0131\u011f\u0131 teslimiyettir. Emperyalistler emperyalist emellerinden vazge\u00e7mezler. Ancak bir direni\u015fle geriletebilirler. Ne Libya’dan, ne Suriye’den, ne Irak’tan, ne Ukrayna’dan, ne \u0130ran’dan, ne K\u00fcba’dan vazge\u00e7erler. Av\u0131n\u0131n etraf\u0131nda sald\u0131rma an\u0131n\u0131 kollayan vah\u015fi bir hayvan gibi beklerler, etraf\u0131nda d\u00f6n\u00fcp dururlar. Geriletildiklerinde kendilerini bir s\u00fcre i\u00e7in unuttururlar. Zaman\u0131n geldi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerinde tekrar sald\u0131r\u0131rlar. Onu ancak g\u00fc\u00e7le, onun y\u00f6ntemleriyle durdurmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Onunla bar\u0131\u015f i\u00e7inde birlikte \u00a0ya\u015fanmaz.<\/p>\n \u00d6ncelikle b\u00fct\u00fcn ara\u00e7lar\u0131yla \u00a0emperyalist siyasetin me\u015fruiyeti ink\u00e2r edilmelidir. Bu iki \u00fclke emperyalist oyunlar, hamleler kar\u015f\u0131s\u0131nda “ilkeli” davranmak ad\u0131na birbirlerine destek olmamak gibi b\u00fcy\u00fck bir yanl\u0131\u015f\u0131 yapmamal\u0131d\u0131rlar. Emperyalizm ne kural, ne ilke tan\u0131r. Her durumda kendisinin hakl\u0131, her \u015feyin kendisinin hakk\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Bunu da genellikle “siyasal liberalizm” \u00a0mant\u0131\u011f\u0131n\u0131, dilini devreye sokarak yapar. Bu zokay\u0131 tekrar tekrar yutmamak gerekir. Bu iki \u00fclkenin emperyalistler kar\u015f\u0131s\u0131nda ortak ekonomik \u00f6nlemlerle desteklenen atak, ortak bir siyasal strateji, ortak bir dil geli\u015ftirmeleri elzemdir. Rusya mutlaka uluslararas\u0131 hukuka, kendi hukukunun \u00fczerinde yer veren antla\u015fmalrdan imzalar\u0131n\u0131 geri \u00e7ekmelidir. Emperyalistler taraf\u0131ndan kendi lehlerine olarak dayat\u0131lm\u0131\u015f uluslararas\u0131 ticari antla\u015fmalar\u0131 tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etmelidir. Uluslararas\u0131 finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n \u00fclkedeki para hareketlerinde tam denetimi sa\u011flamal\u0131, s\u0131cak para hareketlerini s\u0131n\u0131rlamal\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu \u00f6nlemler, Rusya ekonomisinin y\u00fck\u00fcn\u00fc bir s\u00fcre biraz daha a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131r, ancak sa\u011flam reel ekonomik temellerin at\u0131lmas\u0131 i\u00e7in te\u015fvik edici bir rol oynar.<\/p>\n Enformasyon ve komm\u00fcnikasyon alanlar\u0131nda kar\u015f\u0131 bir a\u011f\u0131rl\u0131k olu\u015fturmalar\u0131 laz\u0131md\u0131r. Bu \u00e7ok \u00f6nemlidir. En eski emperyalist anlay\u0131\u015flardan birisi \u015fudur: E\u011fer insanlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnme, ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme \u015fekillerini belirleyebilirseniz, onlara \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131z\u0131 realize etmek i\u00e7in yapaca\u011f\u0131n\u0131z her \u015feyi kabul ettirebilirsiniz. B\u00f6ylece istedi\u011finiz \u015fekilde reaksiyon vermelerini temin etmi\u015f olursunuz. Geli\u015fmi\u015f bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkelerdeki felsefi, bilimsel faaliyetleri, bu emperyalist anlay\u0131\u015f do\u011frultusundaki i\u015flevselliklerini dikkate almadan de\u011ferlendiremeyiz.<\/p>\n Anglo-amerikan emperyalizmi bak\u0131m\u0131ndan tarihsel olarak barbarl\u0131kla yaftalanan bir “d\u00fc\u015fman Rus” imaj\u0131 vard\u0131r. Bu imaj elbette s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz emperyalist jeo-ekonomi-politik kaygulardan ayr\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Emperyalizmin \u00e7\u0131karlar\u0131na ta\u015f koyan \u00e7arlar, siyasal fig\u00fcrler, bol\u015fevizm, Stalin, \u015fimdi Putin \u00fczerinden Rus ve Rusya kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 emperyalist medyada s\u0131k s\u0131k i\u015fleniyor. Bu Ruslar\u0131 d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131rma yakla\u015f\u0131m\u0131 emperyalizmin sahneye \u00e7\u0131kmas\u0131ndan itibaren her devirde vard\u0131.<\/p>\n SSCB’nin \u00e7\u00f6z\u00fclmesinden sonra Stalin kar\u015f\u0131t\u0131 kampanyan\u0131n h\u0131z kesmeden devam etmesi, onun ad\u0131n\u0131n “yeni Rusya” n\u0131n rejimiyle olumsuz anlamda bir s\u00fcreklilik arz ediyormu\u015f gibi sunulmas\u0131 manidard\u0131r. Hi\u00e7 ku\u015fkusuz son y\u00fcz k\u00fcsur y\u0131lda emperyalizme en b\u00fcy\u00fck ve en kararl\u0131 darbeyi, “tek \u00fclkede sosyalizm” siyasetiyle birlikte Stalin y\u00f6netimindeki SSCB vurmu\u015ftur. Bu y\u00fczden, esas olarak \u00a0Bat\u0131 solu i\u00e7inde yuvalanm\u0131\u015f, \u00a0i\u015fbirlik\u00e7i Trotskyist, “yeni-sol”, “post-marksist”, “anar\u015fist” al\u00e7aklar\u0131n ve tabii eski sosyalist d\u00fcnyadaki revizyonist e\u011filimlerin de katk\u0131lar\u0131yla \u00a0“canavar Stalin” \u00a0imaj\u0131 yarat\u0131lmak istenmi\u015ftir.<\/p>\n B\u0131rakal\u0131m nispeten uzak say\u0131labilecek bir ge\u00e7mi\u015fi, \u015fu son on y\u0131lda ABD’nin BOP operasyonlar\u0131nda hayat\u0131n\u0131 kaybedenler milyonlarla ifade ediliyor. Sadece Suriye’de emperyalist sald\u0131r\u0131da hayat\u0131n\u0131 kaybedenlerin say\u0131s\u0131 iki y\u00fcz bine yakla\u015f\u0131yor. Yerinden, yurdundan, i\u015finden g\u00fcc\u00fcnden olan insanlar, sadece Suriye’de en az 3 milyon ki\u015fi olarak tahmin ediliyor. Irak’ta 5-6 milyon. Bunlar n\u00fcfuslar\u0131 20 milyondan biraz fazla olan \u00fclkelerdi. Bu zulm\u00fcn, emperyalist al\u00e7akl\u0131klar\u0131n laf\u0131 edilmiyor, genel olarak yalandan ibaret Stalin muhabbetine devam ediliyor. \u00a0Bunun i\u00e7in ideolojik m\u00fccadele b\u00fcy\u00fck bir \u00f6neme sahiptir. Emperyalizmin ideolojik sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131 en az onun kadar \u015fiddetli bir \u015fekilde p\u00fcsk\u00fcrtmek elzemdir.<\/p>\n \u00c7in’de hen\u00fcz kulu\u00e7ka a\u015famas\u0131nda, Rusya’da geli\u015fmi\u015f bir halde olan emperyalist burjuvazi, oligarklar elbette bu iki \u00fclkeden Bat\u0131’n\u0131n kendilerinden beklediklerinini yapmas\u0131n\u0131 istemektedirler. Yani teslimiyeti arzulamaktad\u0131rlar. Rus oligarklar\u0131n esas i\u015f ili\u015fkileri, parasal ba\u011flant\u0131lar\u0131 geli\u015fmi\u015f bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkelerledir. Bu sermaye gruplar\u0131 tan\u0131m itibar\u0131yla politiktirler. Mesela, Putin y\u00f6netiminin ekonomik-siyasal beklentilerine yan\u0131t vermemesi durumunda onunla birlikte hareket etmekten ka\u00e7\u0131n\u0131r, ona kar\u015f\u0131 d\u00f6nerler. Dolay\u0131s\u0131yla “politik olan”, “politik olmayan” (yani politikay\u0131 Putin y\u00f6netimine b\u0131rakan) sermaye ayr\u0131m\u0131 yapmak ahmakl\u0131k olur.<\/p>\n \u00c7in’e gelince, orada y\u00f6netim hen\u00fcz olu\u015fma a\u015famas\u0131ndaki benzer g\u00fc\u00e7leri \u015fimdilik kontrol\u00fc alt\u0131nda tutabilecek durumdad\u0131r.Bununla birlikte, \u00c7in ekonomisinin temel b\u00fcy\u00fcme dinami\u011finin olmazsa olmaz\u0131 olan ithal ham madde girdileri, \u00fcretime y\u00f6nelik yabanc\u0131 sermaye yat\u0131r\u0131mlar\u0131, mallar\u0131n\u0131 ihra\u00e7 etti\u011fi pazarlar ve d\u0131\u015f ticaret fazlas\u0131n\u0131 de\u011ferlendirdi\u011fi parasal kurumlar itibar\u0131yla manevra alan\u0131n\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu tespit etmek laz\u0131m. \u00d6zellikle son \u00fc\u00e7 dinamik bak\u0131m\u0131ndan emperyalist hegemonik g\u00fc\u00e7lere olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etmemiz laz\u0131m. \u00a0Rusya’ya g\u00f6re avantaj\u0131, \u00a0 s\u0131cak para hareketlerine tabiyetinin onunki kadar \u00f6nemli olmamas\u0131 ve\u00a0hen\u00fcz i\u015fbirlik\u00e7i kapitalist bir s\u0131n\u0131f\u0131n (kontrol ettikleri sermayeler itibar\u0131yla \u00e7ok \u00f6nemli kapitalistlerin oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor \u00a0ama bunlar hen\u00fcz somut ifadesini siyasette bulan bir s\u0131n\u0131fsal b\u00fct\u00fcnl\u00fck te\u015fkil etmiyorlar) te\u015fekk\u00fcl etmemi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Ancak bu \u015fartlar devam etti\u011finde te\u015fekk\u00fcl etmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olacakt\u0131r.<\/p>\n Rusya’n\u0131n vakit kaybetmeden ba\u015fta merkez bankas\u0131 olmak \u00fczere bankalar\u0131, b\u00fcy\u00fck enerji \u015firketlerini, madenlerini kamula\u015ft\u0131rmas\u0131, finans sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc, finans hareketlerini devlet kontrol\u00fc alt\u0131na almas\u0131 gerekmektedir. D\u0131\u015f ticaretin tamamen devletle\u015ftirilmesi, Bat\u0131l\u0131 \u00fclkeler d\u0131\u015f\u0131ndaki \u00fclkelerle ticarete a\u011f\u0131rl\u0131k verilmesi, medya \u00fczerindeki kontrolle bat\u0131l\u0131 emperyalist g\u00fc\u00e7lere kar\u015f\u0131 i\u015fleyen bir enformasyon ve propaganda sistemin olu\u015fturulmas\u0131 zarurettir. Bir yandan da sosyal ve kamusal politikalar\u0131 uygulamaya koymas\u0131, halk s\u0131n\u0131flar\u0131 nazar\u0131nda y\u00f6netime olan deste\u011fi artt\u0131rmak gibi bir i\u015flev g\u00f6recektir.<\/p>\n \u015eimdiki halde, Rusya’da emperyalist politikalardan yana g\u00fc\u00e7ler (bunlar a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak ekonomik alan\u0131 kontrol etmektedirler) ve ulusal ve kamusal \u00e7\u0131karlar\u0131 g\u00f6zeten g\u00fc\u00e7ler (bunlar daha \u00e7ok i\u00e7 ve d\u0131\u015f siyaset alan\u0131nda ve askeriyede etkindirler) y\u00f6netimi birlikte payla\u015fmaktad\u0131rlar. Ancak bu halin artan emperyalist sald\u0131r\u0131lar kar\u015f\u0131s\u0131nda s\u00fcrmesi kabil de\u011fildir. Rusya ya bat\u0131c\u0131 g\u00fc\u00e7lerin kontrol\u00fcnde emperyalizme teslim olacak, ya da ulusal egemenli\u011fi, ulusal \u00e7\u0131karlar\u0131 \u00a0ve kamucu kaygular\u0131 \u00f6ne koyan g\u00fc\u00e7lerin bayra\u011f\u0131 alt\u0131nda direnecektir. Bunun i\u00e7in de Rusya’n\u0131n yeniden 1920’lerin sonundan itibaren ba\u015flat\u0131lan sanayile\u015fme hamlesine benzer planl\u0131 \u00fcretim seferli\u011fi i\u00e7ine girmesi, merkantilist politikalara d\u00f6nmesi gerekecektir.<\/p>\n Anti-kapitalist-emperyalist, demokratik-kamusalc\u0131 referanslar\u0131 olmayan, salt milliyet\u00e7i bir hamasete dayanan geleneksel Rus siyasetinin, sonu\u00e7lar\u0131 itibar\u0131yla bat\u0131c\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n yol a\u00e7aca\u011f\u0131 olumsuz sonu\u00e7lardan fark\u0131 olmayacakt\u0131r. Rusya’y\u0131 \u00c7arl\u0131k d\u00f6nemi ufku tekrar karanl\u0131\u011fa, gericili\u011fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n Rusya’n\u0131n ayd\u0131nl\u0131k gelece\u011fi Ekim Devrimi ufkunu sahiplenmekle ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir. \u00c7arl\u0131k rejimi alt\u0131nda Rusya geri kalm\u0131\u015f, emperyalizm taraf\u0131ndan \u00e7\u00f6kertilmi\u015f; Sovyet rejimi alt\u0131nda geli\u015fmi\u015f, emperyalizme a\u011f\u0131r bir darbe vurmu\u015ftu. D\u00fcnyan\u0131n ikinci b\u00fcy\u00fck g\u00fcc\u00fc haline gelmi\u015fti. \u00dclkenin Ekim Devrimi ufkunu yitirmesiyle birlikte yeniden emperyalizmin oyunca\u011f\u0131 olunmu\u015ftu. Rusya kar\u015f\u0131s\u0131nda emperyalizmin jeo-ekonomi-politik stratejisi ve o do\u011frultudaki hamleleri nas\u0131l tarihsel olarak belirlenmi\u015fse, Rusya i\u00e7in de bu stratejiye, hamlelere ba\u015far\u0131yla direnme, yan\u0131t verme \u015fekli onun tarihsel ge\u00e7mi\u015finde mevcuttur. Rusya’n\u0131n bu bak\u0131mdan yeni bir \u015fey ke\u015ffetmesi gerekmiyor. Etraf\u0131nda eski Sovyet cumhuriyetleriyle ekonomik ve askeri entegrasyonunu tam olarak sa\u011flamal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle Belorusya, Ukrayna’dan sonra emperyalistlerin hamle yapabilecekleri yer olmaya adayd\u0131r. Belorusya ile askeri entegrasyon mutlaka sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Rusya ve \u00c7in birbirlerine muhta\u00e7t\u0131r. Birinin d\u00fc\u015fmesi \u00f6b\u00fcr\u00fcn\u00fcn de d\u00fc\u015fmesi anlam\u0131na gelecektir. Bu her \u015feyden \u00f6nce \u00a0tarihsel jeo-ekonomi-politik bir ger\u00e7ekliktir. Tarihin devam etti\u011fini unutmamak gerekiyor. Bu iki \u00fclke aralar\u0131ndaki iktisadi ve siyasi ba\u011flar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeden maruz kald\u0131klar\u0131 ku\u015fatma tehdidini k\u0131ramazlar. Emperyalizm kar\u015f\u0131s\u0131nda cayd\u0131r\u0131c\u0131 bir g\u00fc\u00e7 oda\u011f\u0131, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclkeler i\u00e7in bir \u00e7ekim merkezi haline gelemezler.<\/p>\n Son olarak \u015funu da belirtmek istiyorum, bu \u00fclkeler hangi tercihi yaparlarsa yaps\u0131nlar sosyalist bir devrime yol a\u00e7acak \u00e7ok \u00f6nemli ve \u00e7ok diri fay hatlar\u0131 \u00fczerinde yer ald\u0131klar\u0131 i\u00e7in bu hatlarda k\u0131r\u0131lma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131racaklard\u0131r. Bug\u00fcn bu iki \u00fclkedeki y\u00f6netimlerin bu kadar karars\u0131z davranmalar\u0131nda, emperyalizmle uzla\u015fma gayreti i\u00e7inde olmalar\u0131nda \u00a0tekrar bir devrim olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n veya korkusunun \u00a0\u00f6nemli bir pay\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n Hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz Avrasya sadece emperyalist strateji i\u00e7in de\u011fil, direni\u015fler, sosyalist devrimler i\u00e7in de pivot bir co\u011frafyad\u0131r. Bat\u0131 co\u011frafyas\u0131 s\u00fcrekli kar\u015f\u0131-devrimlerle s\u00fcrekli gerilerken, ba\u015fta b\u00fcy\u00fck Avrasya olmak \u00fczere onun d\u0131\u015f\u0131nda kalan d\u00fcnya devrimci s\u0131\u00e7rama bas\u0131nc\u0131 alt\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n Tweetle<\/a><\/b><\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" G\u00fcn\u00fcm\u00fcz \u00fclkelerinin jeo-ekonomi-politik konumu bug\u00fcn olu\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r. Tarihsel bir s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde, toplumsal, \u00e7evresel i\u00e7 ve d\u0131\u015f siyasal m\u00fccadelelerin sonucu olarak \u015fekillenmi\u015ftir. \u00dclkelerin toplumsal formasyonlar\u0131, k\u00fclt\u00fcrel yap\u0131lar\u0131 zaman i\u00e7inde d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler ge\u00e7irse de, jeo-ekonomi-politik \u00a0konumlar\u0131, kaygular\u0131, \u00f6ncelikleri yeni ko\u015fullarda, yeni g\u00f6r\u00fcn\u00fcmler alt\u0131nda devam … Okumaya devam et